Strait of Hormuz Trump: મધ્ય પૂર્વમાં ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચે ચાલી રહેલા ભારે તણાવ અને ઝડપી હુમલાઓના દોર વચ્ચે અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે એક અત્યંત ચોંકાવનારું નિવેદન આપ્યું છે. વૈશ્વિક વેપાર માટે અત્યંત મહત્ત્વના ગણાતા 'હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ' (હોર્મુઝની જળસંધિ) અંગે સોશિયલ મીડિયા પર પોસ્ટ કરીને તેમણે એક નવી ચર્ચા જગાવી છે.
ટ્રમ્પે પોતાની પોસ્ટમાં પ્રશ્ન પૂછ્યો છે કે, "શું આપણે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટનું નામ બદલીને 'ટ્રમ્પ સ્ટ્રેટ' કરી દેવું જોઈએ?" અત્યારે બંને દેશો વચ્ચેનો તણાવ એવા નિર્ણાયક તબક્કે પહોંચી ગયો છે કે જ્યાં શાંતિપૂર્ણ વાટાઘાટો દ્વારા કોઈ ઉકેલ લાવવો લગભગ મુશ્કેલ બની ગયો છે. ટ્રમ્પે વધુમાં દાવો કર્યો છે કે અમેરિકાએ હવે આ વ્યૂહાત્મક અને અત્યંત મહત્ત્વપૂર્ણ જળમાર્ગ પર પોતાનું સંપૂર્ણ નિયંત્રણ જમાવી દીધું છે. તેમણે ચીમકી આપતાં એમ પણ લખ્યું છે કે હવે આ વિસ્તાર અમેરિકાની જેમ જ પહેલા કરતાં પણ વધુ ગરમ અને આક્રમક બનશે.
ચીનનું મધ્ય પૂર્વના દેશોને સમર્થન અને શી જિનપિંગની ઐતિહાસિક મુલાકાત
આ જટિલ પરિસ્થિતિ અને પ્રાદેશિક તણાવ વચ્ચે ચીને પણ વૈશ્વિક મંચ પર પોતાનું વલણ સ્પષ્ટ કર્યું છે. ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગે બુધવારે મધ્ય પૂર્વીય દેશોને અપીલ કરી છે કે તેઓ પોતાના આંતરિક મામલાઓમાં કોઈપણ પ્રકારના બાહ્ય હસ્તક્ષેપનો સખત વિરોધ કરે. ધ ગાર્ડિયન અને ચીનની સરકારી સમાચાર એજન્સી શિન્હુઆના અહેવાલ મુજબ, 10 વર્ષમાં પ્રથમ વખત ઈજિપ્તની રાજધાની કૈરોની મુલાકાતે ગયેલા શી જિનપિંગે ઈજિપ્તના રાષ્ટ્રપતિ અબ્દેલ ફત્તાહ અલ-સીસી સાથે ખાસ બેઠક કરી હતી. આ મુલાકાતમાં જિનપિંગે સ્પષ્ટ કર્યું કે, "મધ્ય પૂર્વના લોકો પોતાના મામલાઓના પોતે જ માલિક છે તે સિદ્ધાંત આપણે જાળવી રાખવો જોઈએ." અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેના વધતા ખતરાને ધ્યાનમાં રાખીને, દરિયાઈ જહાજોની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવા બેઇજિંગ પ્રાદેશિક દેશો સાથે મળીને કામ કરવા સંપૂર્ણપણે તૈયાર છે. છેલ્લા 6 મહિનાથી ચાલી રહેલા આ સંઘર્ષની અસરોને કાબૂમાં લેવા, મધ્ય પૂર્વમાં પોતાનું વર્ચસ્વ મજબૂત કરવા અને આર્થિક રોકાણ વધારવાના હેતુથી ચીનની આ રાજદ્વારી મુલાકાત અત્યંત સૂચક છે.
ઇજિપ્ત અને કતાર દ્વારા શાંતિ વાટાઘાટો માટે તાકીદની અપીલ
એક તરફ મહાસત્તાઓ નિવેદનો આપી રહી છે, ત્યારે બીજી તરફ આરબ દેશો શાંતિ સ્થાપવા માટે સક્રિય બન્યા છે. ઇજિપ્ત અને કતારના વરિષ્ઠ રાજદ્વારીઓએ સંયુક્ત રીતે અમેરિકા અને ઈરાનને તેમના તૂટી ગયેલા યુદ્ધવિરામ કરારને ફરીથી જીવંત કરવા અને તાત્કાલિક વાટાઘાટોના ટેબલ પર પાછા ફરવા હાકલ કરી છે. બુધવારે ઇજિપ્તના વિદેશ પ્રધાન બદ્ર અબ્દેલ અચાચીએ કતારના વિદેશ પ્રધાન શેખ મોહમ્મદ બિન અબ્દુલ રહેમાન અલ થાની સાથે ટેલિફોનિક વાતચીત કરી હતી. ઇજિપ્તના વિદેશ મંત્રાલય દ્વારા સત્તાવાર રીતે જણાવવામાં આવ્યું છે કે બંને નેતાઓએ વર્તમાન પરિસ્થિતિ અંગે ગંભીર ચિંતા વ્યક્ત કરી છે. તેમણે સ્પષ્ટ ચેતવણી આપી છે કે જો આ તણાવ આમ જ વધતો રહેશે, તો સમગ્ર પ્રદેશની સુરક્ષા, શાંતિ અને સ્થિરતા પર અત્યંત વિનાશક પરિણામો આવી શકે છે. આથી સંવાદ દ્વારા ઉકેલ લાવવો જ એકમાત્ર યોગ્ય વિકલ્પ છે.
Author : gujarati.abplive.com

