એક તરફ, 26 ઓગસ્ટના રોજ નેપાળના રાસુવા જિલ્લામાં વિશાળ ગ્લેશિયર પતન અને ત્યારબાદના પૂર દરમિયાન હાઇડ્રો ઇલેક્ટ્રીક ટનલમાં સેંકડો લોકોના જીવ ગયા હતા, જ્યારે બીજી તરફ, આ દુર્ઘટનાએ હિન્દુ કુશ હિમાલય (HKH) પ્રદેશમાં પૂર્વ ચેતવણી પ્રણાલીના અભાવ અને ભારત-ભારત વચ્ચેના સામાન્ય પ્રોટોકોલને છતી કરી છે.
‘કાઠમંડુ પોસ્ટ’ અને સ્વતંત્ર ભૂસ્તરશાસ્ત્રીઓની તપાસ અનુસાર, 26 ઓગસ્ટના રોજ સવારે 8:37 વાગ્યે ગ્લેશિયર તૂટ્યા પછી, પૂરના વિશાળ મોજા એટલા મજબૂત હતા કે તેમણે નદીના કિનારે સ્થિત પાણીના સ્તરના ગેજ અને સંદેશાવ્યવહારના ટાવરને થોડી જ મિનિટોમાં ઉખેડી નાખ્યા હતા.
ત્યાં કોઈ પ્રારંભિક ચેતવણી નહોતી, માત્ર એક ‘લોન સેન્સર’
નેશનલ ડિઝાસ્ટર રિસ્ક રિડક્શન એન્ડ મેનેજમેન્ટ ઓથોરિટી (NDRRMA) ના ભૂતપૂર્વ ચીફ એક્ઝિક્યુટિવ અનિલ પોખરેલે જણાવ્યું હતું કે માત્ર સેન્સર લગાવવાથી ‘ચેતવણી સિસ્ટમ’ બનતી નથી.
ઃ ‘મદદ નહીં, વળતર જોઈએ’… નેપાળે ભારત, અમેરિકા અને ચીન પાસેથી શા માટે માગ્યું વળતર?
“નેપાળમાં કોઈ સંકલિત ચેતવણી પ્રણાલી નથી. અસરકારક સિસ્ટમ માટે ચોક્કસ જોખમ મૂલ્યાંકન, વાસ્તવિક સમયનું અવલોકન, ઝડપી સંદેશાવ્યવહાર અને કટોકટીની સજ્જતા જરૂરી છે,” પોખરેલે જણાવ્યું હતું.
