હવે કેટલીક નવી અને પ્રીમિયમ SUVમાં 540 ડિગ્રી કેમેરા જેવી વધુ અદ્યતન વિઝિબિલિટી સિસ્ટમ પણ જોવા મળે છે. ઉદાહરણ તરીકે, મહિન્દ્રા XUV 7XOમાં કંપની 540 ડિગ્રી સરાઉન્ડ વ્યૂ કેમેરા અને ડિજિટલ વિડિયો રેકોર્ડિંગ આપે છે, જ્યારે તેના કેટલાક અન્ય મોડલમાં 360 ડિગ્રી સરાઉન્ડ વ્યૂ સિસ્ટમ ઉપલબ્ધ છે. જોકે અહીં એક મહત્વપૂર્ણ બાબત સમજવી જરૂરી છે કે 540 ડિગ્રી કોઈ પરંપરાગત કેમેરા લેન્સનો શાબ્દિક 540 ડિગ્રીનો નજારો નથી; આ સામાન્ય રીતે અનેક કેમેરામાંથી મળતી ઇમેજને સોફ્ટવેર દ્વારા પ્રોસેસ કરીને વધુ વ્યાપક વિઝિબિલિટી આપતી સિસ્ટમ માટે વપરાતું માર્કેટિંગ અથવા ફીચર-નામ છે. તેથી કાર ખરીદતી વખતે માત્ર '540 ડિગ્રી' લખેલું છે એટલા માટે નહીં, પરંતુ સિસ્ટમ વાસ્તવમાં કયા વ્યૂ, કઈ ક્વોલિટી અને કયા ફંક્શન આપે છે તે જોવું વધારે મહત્વપૂર્ણ છે.

360 ડિગ્રી કેમેરા કેવી રીતે કામ કરે છે અને ડ્રાઇવર માટે શું ફાયદો આપે છે?

360 ડિગ્રી સરાઉન્ડ વ્યૂ સિસ્ટમનો મુખ્ય હેતુ કારની આસપાસના વિસ્તારને ડ્રાઇવરને એક જ સ્ક્રીન પર વધુ સ્પષ્ટ રીતે બતાવવાનો છે. આવી સિસ્ટમમાં સામાન્ય રીતે આગળ, પાછળ અને બંને બાજુ કેમેરા લગાવવામાં આવે છે, જેમાં સાઇડ કેમેરા ઘણીવાર ORVM એટલે કે સાઇડ મિરર્સની આસપાસ હોય છે. Boschની સરાઉન્ડ વ્યૂ ટેકનોલોજીમાં ચાર નજીકના વિસ્તારના કેમેરા દ્વારા મળતી ઇમેજને ECUમાં પ્રોસેસ કરીને 360 ડિગ્રી વ્યૂ તૈયાર કરવામાં આવે છે અને જરૂર મુજબ અલ્ટ્રાસોનિક સેન્સરની માહિતી સાથે તેને જોડવામાં આવે છે. પરિણામે ઇન્ફોટેનમેન્ટ સ્ક્રીન પર કારનો બર્ડ્સ-આઇ વ્યૂ અથવા આસપાસના વિસ્તારનું વર્ચ્યુઅલ દૃશ્ય જોઈ શકાય છે. આ ટેકનોલોજી ખાસ કરીને ટાઇટ પાર્કિંગ, સાંકડી ગલી, દિવાલ કે થાંભલા પાસે મેન્યુવરિંગ અને રિવર્સ કરતી વખતે ઉપયોગી બને છે, કારણ કે ડ્રાઇવરને કારની બાજુમાં કેટલું અંતર છે તેનો વધુ સારો અંદાજ મળે છે. જોકે 360 ડિગ્રી કેમેરા ડ્રાઇવરને મદદરૂપ થાય છે, તેને સંપૂર્ણ સુરક્ષા પ્રણાલી માનવી યોગ્ય નથી. કેમેરાની ઇમેજમાં ડિસ્ટોર્શન હોઈ શકે છે અને દરેક અવરોધ દરેક એંગલથી સ્પષ્ટ દેખાય એવું જરૂરી નથી, તેથી મિરર્સ, સીધી દૃષ્ટિ અને પાર્કિંગ સેન્સરનો પણ ઉપયોગ કરવો જરૂરી રહે છે.

540 ડિગ્રી કેમેરામાં શું વધારાનું મળે છે અને 'ટ્રાન્સપરન્ટ બોનેટ'નો અર્થ શું છે?

540 ડિગ્રી કેમેરા સિસ્ટમનો મુખ્ય વિચાર એ છે કે પરંપરાગત સરાઉન્ડ વ્યૂથી આગળ જઈને ડ્રાઇવરને કારના નીચેના અથવા ફ્રન્ટ અંડરબોડી વિસ્તાર વિશે પણ વધુ વિઝ્યુઅલ માહિતી આપવામાં આવે. કેટલીક કારોમાં આ અનુભવને 'ટ્રાન્સપરન્ટ બોનેટ' અથવા અંડર-વ્યૂ જેવી ટેકનોલોજી તરીકે રજૂ કરવામાં આવે છે, જેમાં કેમેરા અને સોફ્ટવેર પ્રોસેસિંગની મદદથી સ્ક્રીન પર એવું વર્ચ્યુઅલ દૃશ્ય બનાવવામાં આવે છે કે જાણે કારના આગળના ભાગની નીચેનો રસ્તો દેખાઈ રહ્યો હોય. આ ખાસ કરીને ઊંચા બોનેટવાળી SUV અથવા ખરાબ રસ્તા પર ડ્રાઇવિંગ કરતી વખતે ઉપયોગી બની શકે છે, કારણ કે ડ્રાઇવરની બેઠક પરથી આગળના ટાયરની નજીકનો રસ્તો અથવા બમ્પરથી તરત આગળનો વિસ્તાર હંમેશા સીધો દેખાતો નથી. મહિન્દ્રા હાલમાં XUV 7XOમાં 540 ડિગ્રી સરાઉન્ડ વ્યૂ કેમેરાને સેફ્ટી અને વિઝિબિલિટી ટેકનોલોજીના ભાગરૂપે રજૂ કરે છે અને તેમાં ડિજિટલ વિડિયો રેકોર્ડિંગ, ડાયનેમિક રિવર્સ ગાઇડલાઇન્સ તથા અન્ય વિઝિબિલિટી ફીચર્સ પણ જોડાયેલા છે. એટલે 540 ડિગ્રી સિસ્ટમનો વાસ્તવિક લાભ માત્ર 'વધુ 180 ડિગ્રી' તરીકે સમજવો યોગ્ય નથી; તેનો હેતુ ડ્રાઇવરને કારની આસપાસ અને ખાસ કરીને ઓછી ઝડપે મેન્યુવરિંગ દરમિયાન વધુ વ્યાપક પરિસ્થિતિજન્ય જાગૃતિ આપવાનો છે.

ભારતીય રસ્તાઓ પર 540ડિગ્રી કેમેરા ક્યાં સૌથી વધુ કામનો બની શકે છે?

ભારતીય રસ્તાઓની પરિસ્થિતિમાં આ પ્રકારની વધારાની વિઝિબિલિટી કેટલીક પરિસ્થિતિઓમાં ખરેખર ઉપયોગી બની શકે છે. શહેરોમાં રસ્તાની બાજુએ ઊભી કરેલી કાર, ઊંચા કર્બ, સાંકડી પાર્કિંગ જગ્યા, અચાનક આવેલા સ્પીડ બ્રેકર અને અસમાન રસ્તા વચ્ચે મોટી SUV ચલાવતી વખતે ડ્રાઇવરને વાહનના ચોક્કસ વ્હીલ પોઝિશનનો અંદાજ રાખવો પડે છે. 360 ડિગ્રી સિસ્ટમ અહીં આસપાસના અવરોધોથી અંતર સમજવામાં મદદ કરે છે, જ્યારે અંડર-વ્યૂ અથવા ટ્રાન્સપરન્ટ-બોનેટ પ્રકારનું ફંક્શન આગળના વ્હીલની નીચે કે નજીકની સપાટી સમજવામાં વધારાની મદદ આપી શકે છે. ઓફ-રોડિંગ કરનારા ડ્રાઇવરો માટે આ વધુ રસપ્રદ બની શકે છે, કારણ કે પથ્થર, ખાડો, ઢાળ કે ઊંચી સપાટી જેવી વસ્તુઓનું મૂલ્યાંકન કરતી વખતે વાહનમાંથી વારંવાર નીચે ઉતરવાની જરૂરિયાત ઘટી શકે છે. તેમ છતાં આ ટેકનોલોજીનો અર્થ એ નથી કે કાર હવે દરેક ખાડો કે અવરોધ આપમેળે ઓળખી લેશે. કેમેરા સિસ્ટમ ગંદકી, પાણી, કાદવ, ધુમ્મસ અથવા લેન્સ પરના અવરોધથી પ્રભાવિત થઈ શકે છે અને તેથી તેની જાળવણી તથા સ્વચ્છતા મહત્વપૂર્ણ છે. મહિન્દ્રાના કેમેરા સંબંધિત ઓનર મેન્યુઅલમાં પણ કેમેરા સંબંધિત દૃશ્યતા અને નુકસાન બાદ તપાસ તથા કેલિબ્રેશનની જરૂરિયાત અંગે સૂચનાઓ આપવામાં આવી છે.

360ડિગ્રી અને 540ડિગ્રી વચ્ચેનો સૌથી મોટો તફાવત શું છે?

સરળ ભાષામાં સમજીએ તો 360 ડિગ્રી કેમેરા મુખ્યત્વે કારની આસપાસ શું છે તે જોવા માટે બનાવવામાં આવ્યો છે, જ્યારે 540 ડિગ્રી પ્રકારની સિસ્ટમ વધુ વ્યાપક વિઝિબિલિટી આપવાનો પ્રયાસ કરે છે અને કેટલાક સેટઅપમાં વાહનના નીચેના અથવા આગળના અંડરબોડી વિસ્તારનો વર્ચ્યુઅલ વ્યૂ પણ ઉમેરે છે. એટલે પાર્કિંગ, રિવર્સિંગ અને શહેરની સામાન્ય ડ્રાઇવિંગ માટે સારી ગુણવત્તાવાળો 360 ડિગ્રી કેમેરા મોટાભાગના ડ્રાઇવરોની જરૂરિયાત પૂરી કરી શકે છે. જો કે મોટી SUV ચલાવતા હોવ, ટાઇટ જગ્યાઓમાં વારંવાર મેન્યુવરિંગ કરતા હોવ, ખરાબ રસ્તાઓ પર વધુ ડ્રાઇવિંગ કરતા હોવ અથવા ઓફ-રોડિંગમાં રસ ધરાવતા હોવ તો વધારાની અંડર-વ્યૂ વિઝિબિલિટી ઉપયોગી બની શકે છે. અહીં '540 ડિગ્રી એટલે હંમેશા વધુ સુરક્ષિત' એવો સીધો નિયમ બનાવવો પણ યોગ્ય નથી, કારણ કે વાસ્તવિક ઉપયોગિતા કેમેરાની રિઝોલ્યુશન, ડિસ્પ્લે, ઇમેજ સ્ટિચિંગ, નાઇટ વિઝિબિલિટી, લેન્સ પ્લેસમેન્ટ અને સોફ્ટવેરની ગુણવત્તા પર આધાર રાખે છે. એક સારી રીતે કેલિબ્રેટ થયેલી 360 ડિગ્રી સિસ્ટમ ખરાબ રીતે અમલમાં મૂકાયેલી 540 ડિગ્રી સિસ્ટમ કરતાં વાસ્તવિક જીવનમાં વધુ ઉપયોગી સાબિત થઈ શકે છે.

કાર ખરીદતી વખતે માત્ર 360ડિગ્રી કે 540ડિગ્રી નામ નહીં, આ બાબતો પણ તપાસો

નવી કાર ખરીદતી વખતે ખરીદદારે માત્ર બ્રોશરમાં લખેલા 360 ડિગ્રી અથવા 540 ડિગ્રી શબ્દ પરથી નિર્ણય લેવાને બદલે સિસ્ટમ કેવી રીતે કામ કરે છે તે પ્રેક્ટિકલ રીતે તપાસવું જોઈએ. સૌથી પહેલાં કેમેરાની ઇમેજની ગુણવત્તા જુઓ, ખાસ કરીને દિવસ અને રાત્રિના બંને સમયે. ત્યારબાદ સ્ક્રીન પર બર્ડ્સ-આઇ વ્યૂ કેટલો સ્પષ્ટ છે, કેમેરા વ્યૂ બદલવામાં કેટલો સમય લાગે છે, સ્ટિચિંગમાં વાહનની આસપાસ કોઈ મોટો ડિસ્ટોર્શન તો નથી ને, ડાયનેમિક ગાઇડલાઇન્સ સ્ટિયરિંગ સાથે યોગ્ય રીતે બદલાય છે કે નહીં અને ફ્રન્ટ તથા સાઇડ વિસ્તારમાં નાના અવરોધો દેખાય છે કે નહીં તે તપાસવું જોઈએ. પાર્કિંગ સેન્સર અને કેમેરા એકબીજાને પૂરક છે કે નહીં તે પણ મહત્વનું છે. જો 540 ડિગ્રી સિસ્ટમમાં ડિજિટલ વિડિયો રેકોર્ડિંગ જેવી સુવિધા હોય તો તેનો સ્ટોરેજ, રેકોર્ડિંગની શરતો અને ઉપયોગની મર્યાદા વિશે પણ જાણવું યોગ્ય છે. મહિન્દ્રા XUV 7XOમાં 540 ડિગ્રી કેમેરા સાથે ડિજિટલ રેકોર્ડિંગ અને ડાયનેમિક રિવર્સ ગાઇડલાઇન્સ જેવી સુવિધાઓ આપવામાં આવે છે, જે બતાવે છે કે આજના સમયમાં સરાઉન્ડ કેમેરા માત્ર પાર્કિંગ વ્યૂ પૂરતો સીમિત નથી રહ્યો.

તો આખરે 360 ડિગ્રી કે 540 ડિગ્રી માંથી કયો કેમેરા તમારા માટે યોગ્ય છે?

જો તમારો મોટાભાગનો ઉપયોગ શહેરમાં થાય છે અને તમારી મુખ્ય જરૂરિયાત સરળ પાર્કિંગ, સાંકડી જગ્યામાં કાર કાઢવી અને રિવર્સ કરતી વખતે આસપાસના અવરોધો જોવાની છે, તો સારી ગુણવત્તાવાળો 360 ડિગ્રી સરાઉન્ડ વ્યૂ કેમેરા પૂરતો અને ખૂબ જ ઉપયોગી ફીચર છે. બીજી તરફ, જો તમે મોટી SUV ખરીદી રહ્યા છો, પહાડી કે ખરાબ રસ્તાઓ પર નિયમિત મુસાફરી કરો છો, ઓફ-રોડિંગ કરો છો અથવા કારના આગળના અને નીચેના વિસ્તારની વધારાની વિઝિબિલિટી ઇચ્છો છો, તો 540 ડિગ્રી સિસ્ટમ તમારા માટે વધુ યોગ્ય બની શકે છે. જોકે એક વાત યાદ રાખવી જરૂરી છે કે 540 ડિગ્રી કેમેરા ડ્રાઇવરની આંખો, મિરર્સ અને સાવચેતીનું સ્થાન લઈ શકતો નથી. આ એક ડ્રાઇવિંગ-એઇડ ફીચર છે, ઓટોમેટિક સુરક્ષા ગેરંટી નહીં. તેથી કાર પસંદ કરતી વખતે 540 ડિગ્રી કેમેરાને 'મસ્ટ-હ have' તરીકે જોવાને બદલે તમારી ડ્રાઇવિંગ જરૂરિયાત, કારનું કદ, રસ્તાની પરિસ્થિતિ અને સમગ્ર સેફ્ટી પેકેજ સાથે મૂલ્યાંકન કરવું વધુ સમજદારીભર્યો નિર્ણય રહેશે.

540ડિગ્રી ટેકનોલોજી આગળ છે, પરંતુ દરેક ડ્રાઇવર માટે જરૂરી નથી

ટેકનોલોજીની દૃષ્ટિએ 540 ડિગ્રી કેમેરા 360 ડિગ્રી સરાઉન્ડ વ્યૂ સિસ્ટમનું વધુ અદ્યતન સ્વરૂપ બની શકે છે, ખાસ કરીને જ્યારે તેમાં અંડર-વ્યૂ, ટ્રાન્સપરન્ટ-બોનેટ જેવી વિઝિબિલિટી અને વધારાના કેમેરા ફંક્શન જોડાયેલા હોય. પરંતુ 'વધુ ડિગ્રી એટલે દરેક પરિસ્થિતિમાં વધુ સારું' એવો સીધો નિષ્કર્ષ કાઢવો યોગ્ય નથી. 360 ડિગ્રી કેમેરા આજે પણ શહેરી પાર્કિંગ અને રોજિંદા મેન્યુવરિંગ માટે અત્યંત ઉપયોગી છે, જ્યારે 540 ડિગ્રી સિસ્ટમનો વધારાનો લાભ ખાસ કરીને મોટી SUV, મુશ્કેલ રસ્તા અને ઓફ-રોડિંગ જેવી પરિસ્થિતિઓમાં વધુ અનુભવાઈ શકે છે. એટલે નવી કાર ખરીદતી વખતે 540 ડિગ્રી નામથી પ્રભાવિત થવા કરતાં તેની વાસ્તવિક વિઝિબિલિટી, કેમેરા ક્વોલિટી, સોફ્ટવેર, સેન્સર અને સમગ્ર સેફ્ટી પેકેજને ધ્યાનમાં લઈને નિર્ણય લેવો સૌથી યોગ્ય રહેશે.