સામાન્ય ચા છોડો અને માણો હૈદરાબાદી સ્ટાઈલ 'ઈરાની ચા'નો ચટકો, ગળાના દુખાવામાં પણ મળશે ગરમાગરમ રાહત.
ભારતીય સંસ્કૃતિમાં સવારની શરૂઆત ચાના કપ વિના અધૂરી માનવામાં આવે છે. આદુવાળી ચા, મસાલા ચા કે ઈલાયચી વાળી ચા તો આપણે રોજ પીએ છીએ, પરંતુ જો તમે કંઈક અલગ અને શાહી સ્વાદ માણવા માંગતા હોવ, તો 'ઈરાની ચા' શ્રેષ્ઠ વિકલ્પ છે. હૈદરાબાદ અને મુંબઈના ઈરાની કેફેની ઓળખ સમાન આ ચા હવે ધીમે ધીમે ગુજરાતના ઘરોમાં પણ લોકપ્રિય થઈ રહી છે.
માત્ર સ્વાદ જ નહીં, પણ ગળાના દુખાવા અને થાકમાં પણ આ ચા રામબાણ ઈલાજ સાબિત થાય છે.
શું છે ઈરાની ચાની વિશેષતા?
સામાન્ય રીતે આપણે જ્યારે ચા બનાવીએ છીએ ત્યારે દૂધ, પાણી, ખાંડ અને ચા-પત્તી બધું એકસાથે ઉકાળીએ છીએ. પરંતુ ઈરાની ચામાં આ આખી પ્રક્રિયા અલગ છે. અહીં દૂધ અને ચાનું મિશ્રણ (કાવો) અલગ-અલગ તૈયાર કરવામાં આવે છે. આ પદ્ધતિને કારણે ચાનો સ્વાદ અત્યંત ઘટ્ટ, મલાઈદાર અને સુગંધિત બને છે. ઈરાની ચામાં ‘દમ’ આપવાની પ્રક્રિયા તેને અન્ય ચા કરતા અલગ પાડે છે.
જરૂરી સામગ્રી (Ingredients):
શ્રેષ્ઠ ઈરાની ચા બનાવવા માટે નીચે મુજબની વસ્તુઓ તૈયાર રાખો:
પાણી: ૨ કપ
ચાની પત્તી: ૨ મોટી ચમચી (શક્ય હોય તો કડક ચા)
દૂધ: અડધો લિટર (ફુલ ફેટ દૂધ વધુ સારું રહેશે)
ઈલાયચી: ૩ થી ૪ નંગ
કન્ડેન્સ્ડ મિલ્ક: ૨ ચમચી (ચાને ઘટ્ટ અને મીઠી બનાવવા માટે)
ખાંડ: સ્વાદ મુજબ (જો કન્ડેન્સ્ડ મિલ્ક વધુ નાખતા હોવ તો ખાંડ ઓછી રાખવી)
લોટ: પેનને સીલ કરવા માટે (દમ આપવા માટે)

ઈરાની ચા બનાવવાની પરફેક્ટ રીત (Step-by-Step Recipe):
૧. ચાનો કાવો તૈયાર કરવો (The Decoction): સૌ પ્રથમ એક વાસણમાં ૨ કપ પાણી લો અને તેમાં ૨ ચમચી ચાની પત્તી ઉમેરો. હવે આ વાસણને ઢાંકણથી ઢાંકી દો. ઢાંકણની કિનારીઓ પર લોટ લગાવી તેને બરાબર સીલ કરી દો જેથી વરાળ બહાર ન નીકળે. આને ‘દમ આપવો’ કહેવાય છે. ધીમા તાપે લગભગ ૨૫ થી ૩૦ મિનિટ સુધી તેને ઉકળવા દો. આ પ્રક્રિયાથી ચાનો અર્ક ઘટ્ટ અને લાલચોળ બનશે.
૨. દૂધને ઘટ્ટ બનાવવું: બીજા એક પેનમાં અડધો લિટર દૂધ ગરમ કરવા મૂકો. તેમાં ઈલાયચી અધકચરી વાટીને ઉમેરો. દૂધને ત્યાં સુધી ઉકાળો જ્યાં સુધી તે અડધું ન થઈ જાય. જ્યારે દૂધ ઘટ્ટ થઈ જાય, ત્યારે તેમાં ૨ ચમચી કન્ડેન્સ્ડ મિલ્ક ઉમેરો. આનાથી ચાને એક અલગ જ ટેક્સચર અને મીઠાશ મળશે. તેને સતત હલાવતા રહો જેથી દૂધ નીચે બેસી ન જાય.
૩. સર્વ કરવાની રીત: ઈરાની ચામાં મિશ્રણ કરવાની રીત પણ ખાસ છે. સૌથી પહેલા એક કપમાં તૈયાર કરેલો ચાનો કાવો (જે આપણે લોટથી સીલ કરીને બનાવ્યો હતો) ૧/૪ ભાગ જેટલો રેડો. ત્યારબાદ ઉપરથી ઘટ્ટ કરેલું ગરમ દૂધ ઉમેરો. તમારી ઈચ્છા મુજબ ઉપરથી વધારાની ખાંડ ઉમેરી શકાય છે.

સ્વાસ્થ્ય માટેના ફાયદા
ઈરાની ચામાં દૂધને લાંબો સમય ઉકાળવામાં આવે છે અને તેમાં ઈલાયચીનું પ્રમાણ સારું હોય છે, જે ગળાના ચેપ અને દુખાવામાં તુરંત રાહત આપે છે. કન્ડેન્સ્ડ મિલ્ક અને ઘટ્ટ દૂધને કારણે તે પ્રોટીનથી ભરપૂર છે અને માનસિક થાક દૂર કરી તાજગી આપે છે.
પીરસવાની ટિપ્સ:
ઈરાની ચાનો અસલી આનંદ માણવો હોય તો તેને હૈદરાબાદી ‘ઓસ્માનિયા બિસ્કિટ’ અથવા સાદા ‘બટર બિસ્કિટ’ સાથે ગરમાગરમ સર્વ કરો. આ ચાની ચૂસકી તમારા આખા દિવસનો થાક ઉતારી દેશે.
તો રાહ શેની જુઓ છો? આજે જ તમારા રસોડામાં આ ‘દમદાર’ ઈરાની ચા ટ્રાય કરો અને ઘરના સભ્યોને હોટલ જેવો અનુભવ કરાવો!

