ന്യൂഡല്ഹി: ചന്ദ്രയാന് 3 ലാന്ഡര് ചന്ദ്രനില് നടത്തിയ പ്രശസ്തമായ 'ഹോപ്പ്' പരീക്ഷണം ചാന്ദ്രോപരിതലത്തില് നിന്ന് പേടകം വിക്ഷേപിക്കാനുള്ള ഇന്ത്യന് ബഹിരാകാശ ഏജന്സിയായ ഐഎസ്ആര്ഒയുടെ ശേഷി പ്രകടിപ്പിക്കാന് മാത്രമായിരുന്നില്ല.
ചന്ദ്രയാന് 3 ദൗത്യത്തിന്റെ അവസാന ഘട്ടത്തില് നടത്തിയ ആ 'ഹോപ്പ്' പരീക്ഷണത്തില് നിന്ന് ലഭിച്ച വിവരങ്ങള് ഉപയോഗിച്ച് ലാന്ഡിംഗ് സൈറ്റിലെ ചന്ദ്രന്റെ ഉപരിതലത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പുതിയ വിശദാംശങ്ങള് ശാസ്ത്രജ്ഞര് ഇപ്പോള് വെളിപ്പെടുത്തുന്നു.
'ആസ്ട്രോഫിസിക്കല് ജേണലില്' പ്രസിദ്ധീകരിച്ച പുതിയ കണ്ടെത്തലുകളില് അഹമ്മദാബാദിലെ ഫിസിക്കല് റിസര്ച്ച് ലബോറട്ടറിയിലെ ശാസ്ത്രജ്ഞര് റിപ്പോര്ട്ട് ചെയ്യുന്നത് ചന്ദ്രന്റെ ഉപരിതലം (അഥവാ 'റെഗോലിത്ത്' എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഭാഗം) ഒരേപോലെയുള്ളതല്ലെന്നും അതിന്റെ ഭൗതിക-താപ ഗുണങ്ങളില് ഏതാനും സെന്റിമീറ്റര് ആഴത്തില് തന്നെ വലിയ മാറ്റങ്ങള് പ്രകടമാണെന്നുമാണ്. മുകളിലുള്ള അയഞ്ഞതും സുഷിരങ്ങളുള്ളതുമായ പാളി വെറും 2 മുതല് 6 സെന്റിമീറ്റര് വരെ താഴേക്ക് പോകുമ്പോഴേക്കും കൂടുതല് സാന്ദ്രതയേറിയതും കട്ടിയുള്ളതുമായ മറ്റൊരു പാളിക്ക് വഴിമാറുന്നു.
'ചാസ്തേ' (ChaSTE - Chandra's Surface Thermophysical Experiment) ഉപകരണത്തില് നിന്ന് ലഭിച്ച വിവരങ്ങളുടെ വിശകലനത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഈ പഠന റിപ്പോര്ട്ട് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്, 'ഹോപ്പ്' പരീക്ഷണം ചന്ദ്രന്റെ മുകളിലെ അയഞ്ഞ മണ്പാളിയെ ലാന്ഡറിലെ ഉപകരണങ്ങളിലേക്ക് തുറന്നുകാട്ടാന് തക്കവണ്ണം അവിടുത്തെ മണ്ണ് മാറ്റാന് കാരണമായി എന്നാണ്.
ചന്ദ്രനിലെ അതികഠിനമായ രാത്രിയെ അതിജീവിക്കാന് ഹൈബര്നേഷനിലേക്ക് പോകുന്നതിന് തൊട്ടുമുന്പ് 2023 സെപ്റ്റംബര് 4നാണ് ചരിത്രപരമായ സോഫ്റ്റ് ലാന്ഡിംഗ് നടത്തി 10 ദിവസങ്ങള്ക്ക് ശേഷം ചന്ദ്രയാന് 3 ലാന്ഡറിനെക്കൊണ്ട് ഒരു ചെറിയ ചാട്ടം കൂടി ചെയ്യിച്ചത്. ലാന്ഡര് അതിന്റെ എഞ്ചിനുകള് ജ്വലിപ്പിച്ച് ഉപരിതലത്തില് നിന്ന് ഏകദേശം 40 സെന്റിമീറ്റര് ഉയരുകയും തുടര്ന്ന് 30-40 സെന്റിമീറ്റര് മാറി വീണ്ടും ലാന്ഡ് ചെയ്യുകയുമാണുണ്ടായത്. ചന്ദ്രയാന്-3ന്റെ മുന്കൂട്ടിയുള്ള പദ്ധതികളില് 'ഹോപ്പ്' പരീക്ഷണത്തെക്കുറിച്ച് ഒരിടത്തും പരസ്യപ്പെടുത്തിയിരുന്നില്ലാത്തതിനാല് ഇത് എല്ലാവര്ക്കും ഒരു അത്ഭുതമായിരുന്നു.
ലാന്ഡറിന്റെ എഞ്ചിനുകള് വീണ്ടും പ്രവര്ത്തിപ്പിക്കാനും ഉപരിതലത്തില് നിന്ന് സ്വയം ഉയരാന് ആവശ്യമായ ഊര്ജ്ജം ഉത്പാദിപ്പിക്കാനുമുള്ള ഐഎസ്ആര്ഒയുടെ ശേഷിയാണ് ഇതിലൂടെ വ്യക്തമാകുന്നത്. പേടകത്തിന് ഭൂമിയിലേക്ക് മടക്കയാത്ര നടത്തേണ്ടി വരുന്ന ഭാവി ദൗത്യങ്ങള്ക്ക് ഈ ശേഷി വളരെ നിര്ണായകമാണ്.
'ഹോപ്പ്' പരീക്ഷണത്തിനിടെ ലാന്ഡര് സഞ്ചരിച്ച ദൂരത്തിന്റെ കൂടുതല് കൃത്യമായ അളവ് പുറത്തുവിട്ടിട്ടുണ്ട്, ഇത് നേരത്തെ കണക്കാക്കിയിരുന്ന 30-40 സെന്റിമീറ്ററിന് പകരം ഏകദേശം 50 സെന്റിമീറ്ററാണ്. 'ഹോപ്പ്' സമയത്ത് റോക്കറ്റില് നിന്നുണ്ടായ പുകച്ചരട് (rocket plume) ഉപരിതലത്തിന്റെ മുകളിലെ 3 സെന്റിമീറ്ററോളം പാളി പറത്തിക്കളയാന് പര്യാപ്തമായിരുന്നുവെന്നും ഇത് അതിനടിയില് പുതുതായി തുറന്നുകാട്ടപ്പെട്ട പാളിയെക്കുറിച്ച് പഠിക്കാന് 'ചാസ്തേ' ഉപകരണത്തിന് അവസരമൊരുക്കിയെന്നും റിപ്പോര്ട്ട് പറയുന്നു.
മൂര്ച്ചയുള്ള അഗ്രത്തോടുകൂടിയതും താപനില സെന്സറുകള് ഘടിപ്പിച്ചതുമായ ഒരു വടി പോലെയുള്ള പ്രോബ് ആയ ചാസ്തേയ്ക്ക് ചാട്ടത്തിന് ശേഷം ഈ പുതിയ സ്ഥലത്തെ താപനിലാ ഘടന അളക്കാന് സാധിച്ചു. സൂര്യാസ്തമയത്തിന് തൊട്ടുമുന്പുള്ള ഏതാനും മിനിറ്റുകള് മാത്രം നീണ്ടുനില്ക്കുന്ന ഭൂമിയിലെ സന്ധ്യാസമയത്തില് നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി ചന്ദ്രനില് ഏതാനും മണിക്കൂറുകള് നീണ്ടുനില്ക്കുന്ന ചാന്ദ്ര സന്ധ്യാസമയത്ത് 57 മിനിറ്റോളമാണ് ഈ ഉപകരണം പ്രവര്ത്തിപ്പിച്ചത്. 6 മുതല് 9 സെന്റിമീറ്റര് വരെ ആഴത്തില് പോലും ചാന്ദ്ര ഉപരിതലം രണ്ട് വ്യത്യസ്ത പാളികളാല് നിര്മ്മിതമാണെന്ന് ഈ വിശകലനം വെളിപ്പെടുത്തി.
ചന്ദ്രന്റെ ഈ ഭാഗത്ത് സൂര്യാസ്തമയത്തിന് തൊട്ടുമുമ്പുള്ള ചാന്ദ്ര സന്ധ്യാസമയത്ത് ഉപരിതലത്തിന്റെ താപനിലാ ഘടന, സാന്ദ്രത, പാളികളുടെ ഘടന എന്നിവ ഇത്തരത്തില് ആദ്യമായാണ് ഒരു പഠനത്തിലൂടെ പുറത്തുകൊണ്ടുവരുന്നത്. ഭാവിയിലെ ചാന്ദ്രയാത്രകള് ആസൂത്രണം ചെയ്യുന്നതിനോ ചന്ദ്രനില് താവളങ്ങള് നിര്മ്മിക്കുന്നതിനോ ഈ വിവരങ്ങള് വളരെ ഉപയോഗപ്രദമാകുമെന്ന് പിആര്എല് ശാസ്ത്രജ്ഞര് പറഞ്ഞു.
പ്രത്യേകിച്ച്, 'ഹോപ്പ്' പരീക്ഷണ സമയത്ത് റോക്കറ്റ് പുകച്ചരട് മൂലം ഉപരിതലത്തിലുണ്ടായ സ്ഥാനഭ്രംശത്തിന്റെ അളവ്, മടക്കയാത്ര ദൗത്യങ്ങള് ആസൂത്രണം ചെയ്യുന്ന ബഹിരാകാശ ഏജന്സികള്ക്ക് വളരെ വിലപ്പെട്ട വിവരമാണ്. ഉപരിതലത്തോട് ഇത്രയും അടുത്ത് ഒരു റോക്കറ്റ് എഞ്ചിന് ജ്വലിപ്പിക്കുമ്പോള് എന്താണ് പ്രതീക്ഷിക്കേണ്ടതെന്ന് മനസ്സിലാക്കാന് ഇത് അവരെ സഹായിക്കുന്നു.
ചാസ്തേയില് നിന്നുള്ള വിവരങ്ങള് മറ്റ് ചില കണ്ടെത്തലുകളിലേക്കും നയിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവ നേരത്തെ തന്നെ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചതാണ്. കഴിഞ്ഞ വര്ഷം, ഇതേ ശാസ്ത്രജ്ഞരുടെ സംഘം ചന്ദ്രനില് water-ice സാന്നിധ്യം നേരത്തെ കരുതിയതിനേക്കാള് കൂടുതലായിരിക്കാമെന്ന് റിപ്പോര്ട്ട് ചെയ്തിരുന്നു. ചന്ദ്രന്റെ ധ്രുവപ്രദേശങ്ങള്ക്ക് പുറത്തുള്ള സ്ഥലങ്ങളിലും water-ice ഉണ്ടാകാന് നല്ല സാധ്യതയുണ്ടെന്ന് ചാസ്തേയില് നിന്നുള്ള വിവരങ്ങള് ഉപയോഗിച്ച് അവര് വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു.
ആഴത്തിലേക്ക് പോകുന്തോറും ചന്ദ്രോപരിതലത്തിലെ താപനില കുത്തനെ കുറയുന്നതായി മറ്റൊരു പ്രസിദ്ധീകരണത്തില് ശാസ്ത്രജ്ഞര് ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചിരുന്നു. വെറും 10 സെന്റിമീറ്റര് ആഴത്തില് തന്നെ താപനില ഉപരിതലത്തിലുള്ളതിനേക്കാള് 60 ഡിഗ്രി സെല്ഷ്യസ് വരെ കുറവായിരുന്നു. താപനില നിയന്ത്രിതമായ ആവാസവ്യവസ്ഥകള് ചന്ദ്രനില് നിര്മ്മിക്കുന്നതിനുള്ള കാഴ്ചപ്പാടില്, താപത്തെ കടത്തിവിടാത്ത ഇത്തരം തീവ്രമായ അവസ്ഥ വളരെ ഉപയോഗപ്രദമായ വിവരമായാണ് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്.

