Women rights in Manusmriti मनुस्मृतीप्रमाणे ब्राह्मण स्त्रियांसह सर्वच स्त्रिया शूद्र आहेत. त्यांनी सोवळ्यात स्वयंपाक करून मोकळे व्हायचे आहे. पुरूष जेवण करतांना त्यांनी तेच अन्न पाहिले तर ते अन्न विटाळले जाते आणि ते खाणारा पुरूष नरकाचा धनी होतो.
मनुस्मृतीप्रमाणे स्त्रिया शिक्षण घेण्यास पात्र नाहीत. स्त्रिया कधीही राजा, मंत्री, अधिकारी अथवा न्यायाधीश होऊ शकत नाहीत.
पाचव्या अध्यायातील हे श्लोक पहा:
श्लोक 130 : स्त्रिया आणि जनावर यांची श्रेणी एकच आहे.
श्लोक 147: कोणतेही कार्य स्त्रियांनी स्वतंत्रपणे करू नये.
श्लोक 148: स्त्रीच्या जीवनाची इतिकर्तव्यता परवशात राहण्यात आहे. पती हा तिचा मुख्य मालक. त्यापूर्वी पिता आणि पतीनंतर पुत्र. असे कोणाच्या तरी ताब्यात स्त्रीने रहावे. तिने स्वतंत्रता स्वीकारू नये.
श्लोक 151: पिता अगर त्याचे संमतीने वडील भाऊ कोणत्याही स्त्रीला ज्याच्या ताब्यात अर्पण करील त्याच्या ताब्यात स्त्रीने रहावे. त्याची जन्मभर सेवा करावी.
श्लोक 154: पती शीलरहित, स्वेच्छाचारी असला तरी तो देव मानावा.
श्लोक 158: पती वारला तरी त्याची इच्छा मोडू नये. आमरण व्रतस्थ रहावे. परपुरूषाची इच्छा करू नये. (अर्थात पुनर्विवाह नाहीच)
श्लोक 162: स्त्रीला नव्याने पती करण्याचा अधिकार नाही.
श्लोक 168: पुरुषाने मात्र पत्नी वारल्यास नव्याने गृहस्थाश्रम पुढे चालू रहावा यासाठी पुन्हा लग्न करावे.
आता नवव्या अध्यायातील काही नोंदी:
श्लोक 2: स्त्री स्वतंत्र नाही, तिने नेहमी पुरूषाच्या अधीन असावे.
श्लोक 12: स्त्रीला पतीने घरात कोंडून ठेवणे हे तिचे संरक्षण समजावे.
श्लोक 15: स्त्रिया चटकन व्यभिचारी होणाऱ्या चंचल स्वभावाच्या असतात.
श्लोक 17: स्त्रियांना नटण्याची आवड फार. क्रोध, खोटेपणा आणि झोप या बाबी स्त्रियांच्या ठिकाणी जगदोत्पत्तीपासूनच आहेत.
श्लोक 18: स्त्री म्हणजे असत्य
श्लोक 23: श्रेष्ठ पुरूषाच्या संयोगाने स्त्री श्रेष्ठ होते.
श्लोक 66: जुगारी, मद्यपी, व्याधिपिडीत अगर षंढ जरी असला तरीही तो सेव्य आहे. त्याची सेवा करावी. स्त्रीवध हे महापातक अगर पातक नसून उपपातक आहे.
एवढं सगळं असतांना आजही मनुस्मृतीचं समर्थन करणाऱ्या स्त्रिया असतील त्या उच्चशिक्षित 'ढ' असल्या पाहिजेत. अत्यंत मूर्ख असल्याशिवाय समर्थन करणं अशक्य आहे.
(साभार - सदर पोस्ट विश्वंभर चौधरी यांच्या फेसबुक भिंतीवरून घेतली आहे.)
Manusmriti women status, Manusmriti controversy, Women rights in Manusmriti, Manusmriti and gender inequality, Ancient Hindu texts women debate, Manusmriti criticism India, Women oppression Manusmriti, Gender discrimination in ancient texts, Manusmriti debate modern India, Feminism vs Manusmriti
Updated : 2 April 2026 5:18 PM IST
Follow
Next Story
Women rights in Manusmriti मनुस्मृतीप्रमाणे ब्राह्मण स्त्रियांसह सर्वच स्त्रिया शूद्र आहेत. त्यांनी सोवळ्यात स्वयंपाक करून मोकळे व्हायचे आहे. पुरूष जेवण करतांना त्यांनी तेच अन्न पाहिले तर ते अन्न विटाळले जाते आणि ते खाणारा पुरूष नरकाचा धनी होतो. मनुस्मृतीप्रमाणे स्त्रिया शिक्षण घेण्यास पात्र नाहीत. स्त्रिया कधीही राजा, मंत्री, अधिकारी अथवा न्यायाधीश होऊ शकत नाहीत.
पाचव्या अध्यायातील हे श्लोक पहा:
श्लोक 147: कोणतेही कार्य स्त्रियांनी स्वतंत्रपणे करू नये.
श्लोक 162: स्त्रीला नव्याने पती करण्याचा अधिकार नाही.
आता नवव्या अध्यायातील काही नोंदी:
श्लोक 15: स्त्रिया चटकन व्यभिचारी होणाऱ्या चंचल स्वभावाच्या असतात.
श्लोक 18: स्त्री म्हणजे असत्य
श्लोक 23: श्रेष्ठ पुरूषाच्या संयोगाने स्त्री श्रेष्ठ होते.