उन्हाळ्यात वाढते तापमान, घाम आणि शरीरातील उष्णता यामुळे अनेक आरोग्यविषयक समस्या डोके वर काढतात. उष्माघात, डिहायड्रेशन यांसोबतच या काळात 'नागीण' किंवा 'शिंगल्स' या वेदनादायी आजाराचाही धोका वाढतो.

सुरुवातीला साधी पुरळ किंवा त्वचेचा त्रास वाटणारा हा आजार प्रत्यक्षात नसांशी संबंधित असून त्यामध्ये तीव्र वेदना जाणवू शकतात. योग्य वेळी उपचार घेतल्यास हा आजार नियंत्रणात येऊ शकतो, मात्र दुर्लक्ष केल्यास दीर्घकालीन वेदना आणि गंभीर गुंतागुंत निर्माण होण्याची शक्यता असते. (nagin disease shingles symptoms treatment)

काय आहे 'नागीण' आजार?
नागीण या आजाराला वैद्यकीय भाषेत हर्पिस झॉस्टर (Herpes Zoster) असे म्हटले जाते. हा आजार व्हेरीसेला झॉस्टर या विषाणूमुळे होतो. हाच विषाणू कांजण्या (Chickenpox) होण्यास कारणीभूत असतो. ज्यांना लहानपणी कांजण्या झालेल्या असतात, त्यांच्या शरीरातील हा विषाणू पूर्णपणे नष्ट होत नाही. तो नसांच्या मुळाशी सुप्त अवस्थेत राहतो आणि अनेक वर्षांनंतर शरीराची प्रतिकारशक्ती कमी झाल्यास पुन्हा सक्रिय होतो. त्यातूनच नागीणचा त्रास सुरू होतो.

कोणाला असतो जास्त धोका?
वैद्यकीय तज्ज्ञांच्या मते, हा आजार विशेषतः पन्नाशीपुढील व्यक्तींमध्ये अधिक आढळतो. तसेच मधुमेह, रक्तदाब, दीर्घकालीन आजार किंवा कमी प्रतिकारशक्ती असलेल्या व्यक्तींमध्येही नागीण होण्याची शक्यता जास्त असते. हा आजार शरीराच्या कोणत्याही भागावर होऊ शकतो. विशेषतः पोट, पाठ, कंबर, मान किंवा डोळ्यांच्या आसपास पुरळ आणि वेदना दिसून येतात.

समाजातील गैरसमज आणि वास्तव
नागीणविषयी समाजात अनेक गैरसमज आजही पाहायला मिळतात. "नागीणीचा विळखा पूर्ण झाला की जीवाला धोका असतो" किंवा "हा आजार फक्त तंत्र-मंत्रानेच बरा होतो" अशा समजुती अनेक ठिकाणी आहेत. मात्र तज्ज्ञांच्या मते, हे सर्व गैरसमज आहेत. नागीण हा वैद्यकीय उपचारांनी पूर्णपणे नियंत्रणात येणारा आजार आहे. त्यामुळे भीती न बाळगता योग्य वेळी डॉक्टरांचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे.