Larsen & Toubro (L&T) ने भारतातील डेटा सेंटर व्यवसायाच्या मोठ्या विस्ताराची घोषणा करत सुमारे १० हजार कोटी रुपयांची गुंतवणूक करण्याची योजना जाहीर केली आहे. कंपनीच्या 'लक्ष्य २०३१' व्हिजनअंतर्गत देशभरात जवळपास २०० मेगावॅट डेटा सेंटर क्षमता विकसित करण्याचे उद्दिष्ट ठेवण्यात आले आहे.
ही क्षमता मुख्यतः विशाखापट्टणम, बेंगळुरू आणि मुंबई येथे उभारली जाणार आहे. कंपनीने आपल्या डेटा सेंटर व्यवसायाला नवे रूप देत 'लार्सन अँड टुब्रो व्योमा' हा ब्रँड लॉन्च केला आहे. जागतिक हायपरस्केलर्स, सॉव्हरिन प्रायव्हेट क्लाउड ग्राहक आणि उदयोन्मुख क्वांटम कम्प्युटिंग गरजा लक्षात घेऊन हा प्रकल्प विकसित केला जात असल्याचे कंपनीने म्हटले आहे.
कंपनीने तमिळनाडूतील कांचीपुरम येथे १२ मेगावॅट क्षमतेचे डेटा सेंटर आधीच सुरू केले असून अतिरिक्त ६ मेगावॅट क्षमता लवकरच कार्यान्वित होणार आहे. त्यामुळे एकूण उपलब्ध क्षमता ३० मेगावॅटपर्यंत पोहोचणार आहे. L&Tच्या मते, हे डेटा सेंटर हाय-परफॉर्मन्स कम्प्युटिंग, प्रगत डेटा स्टोरेज आणि AI आधारित वर्कलोड हाताळण्यासाठी डिझाइन केले जात आहेत. भविष्यातील AI आणि क्वांटम कम्प्युटिंगच्या वाढत्या गरजा लक्षात घेऊन कंपनी GPU-सक्षम इन्फ्रास्ट्रक्चरवर विशेष भर देत आहे.
कंपनीचे अध्यक्ष आणि मुख्य वित्तीय अधिकारी आर. शंकर रमन यांनी सांगितले की, या डेटा सेंटरमध्ये अत्याधुनिक GPU तंत्रज्ञानाचा वापर केला जाणार असून ते गहन कम्प्युटिंग आणि AI प्रणालींसाठी अत्यंत महत्त्वाचे ठरणार आहे. L&Tचे व्यवसाय मॉडेल 'बिल्ड-टू-सूट' पद्धतीवर आधारित असेल. यामध्ये सर्व्हर चिप कंपन्या, GPU पुरवठादार आणि अंतिम ग्राहकांसोबत भागीदारी करून इन्फ्रास्ट्रक्चर विकसित केले जाणार आहे. याच दिशेने कंपनीने NVIDIA सोबत सामंजस्य करार (MoU) केला आहे. कंपनीच्या म्हणण्यानुसार, Nvidia सोबतच्या भागीदारीमुळे मोठ्या हायपरस्केल ग्राहकांना आकर्षित करण्यात मदत होईल आणि डेटा सेंटर AI व प्रगत कम्प्युटिंगच्या गरजांनुसार तयार करता येतील.
L&Tने स्पष्ट केले की, हा विस्तार टप्प्याटप्प्याने केला जाणार आहे. सध्या कंपनी बाजारपेठ विकसित करणे, सप्लाय चेन मजबूत करणे आणि मूलभूत पायाभूत सुविधा उभारण्यावर लक्ष केंद्रित करत आहे. या गुंतवणुकीवर १३ ते १४ टक्के परतावा मिळण्याची अपेक्षा व्यक्त करण्यात आली आहे. आर. शंकर रमन यांनी सांगितले की, या प्रकल्पांचा प्रत्यक्ष फायदा २०३१ ते २०३६ दरम्यान दिसून येऊ शकतो. डेटा सेंटरचे यश ग्राहक आणि वर्कलोड किती वेगाने जोडले जातात यावर अवलंबून असेल, असेही त्यांनी नमूद केले.
तज्ज्ञांच्या मते, भारतातील वेगाने वाढणाऱ्या डिजिटल इन्फ्रास्ट्रक्चर बाजारपेठेत L&Tची ही महत्त्वाची रणनीतिक एंट्री मानली जात आहे. AI, क्लाउड कम्प्युटिंग, डिजिटल सेवा आणि क्वांटम तंत्रज्ञानाच्या वाढत्या मागणीमुळे डेटा सेंटर क्षेत्र आगामी काळात देशातील सर्वात महत्त्वाच्या टेक उद्योगांपैकी एक ठरू शकते. 'व्योमा' प्रकल्प भारताच्या डिजिटल आत्मनिर्भरतेला आणि तांत्रिक क्षमतेला बळकटी देणारे महत्त्वाचे पाऊल मानले जात आहे. कंपनीचे उद्दिष्ट केवळ व्यावसायिक विस्तार नसून भारताला जागतिक स्तरावर स्पर्धात्मक डेटा इन्फ्रास्ट्रक्चर हब बनवण्यात योगदान देणे हेही आहे.