News18 Odia, ଆଜି ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଗଣପର୍ବ ନୂଆଁଖାଇ । ଏଥିପାଇଁ ଉତ୍ସବମୁଖର ସମଗ୍ର ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶା । ଇଷ୍ଟଦେବୀ ମାଆ ସମଲେଶ୍ବରୀଙ୍କ ପାଖରେ ଆଜି ଶୁଭଲଗ୍ନ ସକାଳ ୯ଟା ୪୦ରୁ ୯ଟା ୫୪ ଭିତରେ ହେବ ନବାନ୍ନ ଲାଗି । ମାଆଙ୍କ ପାଖରେ ନବାନ୍ନ ଲାଗି ହେବା ପରେ ସମସ୍ତେ ଏକାଠି ଖାଇବେ ନୂଆଁ । ଘରେ ଘରେ ଲାଗି ରହିଛି ପିଠା ପଣାର ଆସର ।
ନୂଆଖାଇ: ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ପବିତ୍ର ଓ ମହାନ ଗଣପର୍ବ
ଓଡ଼ିଶାର କୃଷି ଭିତ୍ତିକ ସଂସ୍କୃତି ଓ ପରମ୍ପରାର ଅନନ୍ୟ ପ୍ରତୀକ ହେଉଛି 'ନୂଆଖାଇ'। ବିଶେଷ କରି ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାରେ ଏହି ପର୍ବକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦ, ଉଲ୍ଲାସ ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧାର ସହ ପାଳନ କରାଯାଏ। ଭାଦ୍ରବ ମାସ ଶୁକ୍ଲ ପକ୍ଷ ପଞ୍ଚମୀ ତିଥିରେ, ଅର୍ଥାତ୍ ଗଣେଶ ପୂଜାର ପରଦିନ ଏହି ମହାନ ପର୍ବ ପାଳିତ ହୋଇଥାଏ।
'ନୂଆଖାଇ' ଶବ୍ଦଟି ଦୁଇଟି ଶବ୍ଦର ମିଶ୍ରଣରୁ ସୃଷ୍ଟି 'ନୂଆ' ଅର୍ଥାତ୍ ନୂତନ ଏବଂ 'ଖାଇ' ଅର୍ଥାତ୍ ଭକ୍ଷଣ କରିବା। ବର୍ଷା ଋତୁରେ ଧରିତ୍ରୀ ମା' ଶସ୍ୟଶ୍ୟାମଳା ହୋଇଉଠେ ଏବଂ ବିଲରେ ନୂଆ ଧାନ ପାଚିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କରେ। ସେହି ନୂତନ ଅନ୍ନକୁ ଆହାର କରିବା ପୂର୍ବରୁ ଭଗବାନ, ଇଷ୍ଟଦେବୀ ଓ ପ୍ରକୃତି ମାତାଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରିବା ହେଉଛି ଏହି ପର୍ବର ମୂଳ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ।
ନୂଆଖାଇର ପ୍ରସ୍ତୁତି ଦିନ ପୂର୍ବରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥାଏ। ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ଶୁଭ ଲଗ୍ନରେ ଘରର ଇଷ୍ଟଦେବୀ ଯେପରିକି ସମ୍ବଲପୁରର ମା' ସମଲେଶ୍ୱରୀ, ବଲାଙ୍ଗୀରର ମା' ପାଟଣେଶ୍ୱରୀ, ସୋନପୁରର ମା' ସୁରେଶ୍ୱରୀ, ଓ ଭବାନୀପାଟଣାର ମା' ମାଣିକେଶ୍ୱରୀଙ୍କ ନିକଟରେ ନବାନ୍ନ (ନୂଆ ଧାନରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଭୋଗ) ଲାଗି କରାଯାଏ। ଦେବୀଙ୍କ ନିକଟରେ ନବାନ୍ନ ଅର୍ପଣ ହେବା ପରେ ପରିବାରର ସମସ୍ତ ସଦସ୍ୟ ଏକାଠି ବସି ପ୍ରସାଦ ସେବନ କରନ୍ତି।
ଏହି ପର୍ବର ସବୁଠାରୁ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଓ ହୃଦୟସ୍ପର୍ଶୀ ଦିଗ ହେଉଛି 'ନୂଆଖାଇ ଜୁହାର'। ନବାନ୍ନ ଭକ୍ଷଣ ପରେ ଘରର ସାନମାନେ ବଡ଼ମାନଙ୍କ ଚରଣ ସ୍ପର୍ଶ କରି ଆଶୀର୍ବାଦ ନିଅନ୍ତି ଏବଂ ବଡ଼ମାନେ ସାନମାନଙ୍କୁ ସ୍ନେହ ଆଶୀର୍ବାଦ ପ୍ରଦାନ କରନ୍ତି। ସମବୟସ୍କମାନେ ପରସ୍ପରକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ନୂଆଖାଇର ଶୁଭକାମନା ଜଣାନ୍ତି। ଏହି ପରମ୍ପରା ପାରିବାରିକ ମନୋମାଳିନ୍ୟ ଓ ସମ୍ପର୍କର ତିକ୍ତତାକୁ ଦୂର କରି ସ୍ନେହ, ଶ୍ରଦ୍ଧା, ଏକତା ଓ ସଦ୍ଭାବନାର ବାର୍ତ୍ତା ଦେଇଥାଏ।
ସନ୍ଧ୍ୟା ସମୟରେ ଗାଁ ଓ ସହରଗୁଡ଼ିକରେ ସାଂସ୍କୃତିକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମର ଆୟୋଜନ କରାଯାଏ। ରସରକେଲି, ଡାଲଖାଇ, ମାଲଗୀତ ଓ ସମ୍ବଲପୁରୀ ନୃତ୍ୟ-ଗୀତର ତାଳେ ତାଳେ ସମସ୍ତେ ମାତିଉଠନ୍ତି। ଦୂରଦୂରାନ୍ତରେ ରହୁଥିବା ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଦିନ ନିଜ ନିଜ ଭିଟାମାଟି ଓ ପରିବାର ପାଖକୁ ଫେରିଆସନ୍ତି।
ମୋଟାମୋଟି ଭାବେ କହିବାକୁ ଗଲେ, ନୂଆଖାଇ କେବଳ ଏକ ଖାଦ୍ୟ ଗ୍ରହଣର ପର୍ବ ନୁହେଁ, ଏହା ହେଉଛି କୃଷକର ଶ୍ରମକୁ ସମ୍ମାନ, ପ୍ରକୃତି ପ୍ରତି କୃତଜ୍ଞତା ଏବଂ ମାନବୀୟ ସମ୍ପର୍କକୁ ଦୃଢ଼ କରିବାର ଏକ ସୁନ୍ଦର ସାଂସ୍କୃତିକ ପରମ୍ପରା।