କାଠମାଣ୍ଡୁ: ନେପାଳରେ ଭୟଙ୍କର ବନ୍ୟା ଓ ବ୍ୟାପକ କ୍ଷୟକ୍ଷତି ମଧ୍ୟରେ ଆଉ ଏକ ବଡ଼ ବିପଦ ଦେଖାଦେଇଛି। ନେପାଳରେ ଛୋଚେନ ଖୋଲା ଓ ପୁରେପୁ ସାଙ୍ଗପୋ ନଦୀର ସଙ୍ଗମସ୍ଥଳ ନିକଟରେ ଏକ ନୂଆ ହ୍ରଦ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି। ଆସନ୍ତା ୩ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ହ୍ରଦର ବନ୍ଧ ଭାଙ୍ଗିଯିବାର ଆଶଙ୍କା ରହିଛି ବୋଲି ଚୀନ୍ର କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ କହିଛନ୍ତି । ଚୀନ୍-ନେପାଳ ସୀମାରେ ଭୟଙ୍କର ଆକସ୍ମିକ ବନ୍ୟା ପରେ ଶହ ଶହ ଲୋକଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିବାବେଳେ ହଜାର ହଜାର ଲୋକ ଏବେ ବି ନିଖୋଜ ଅଛନ୍ତି।
ନେପାଳ-ତିବ୍ବତ ସୀମା ନିକଟରେ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିବା ଏହି ନୂଆ ହ୍ରଦ ଯୋଗୁଁ ବନ୍ୟା ଆଶଙ୍କା ଆହୁରି ବଢ଼ିଛି। ନେପାଳରେ ବନ୍ୟା ଓ ଭୂସ୍ଖଳନ ଯୋଗୁଁ ହୋଇଥିବା କ୍ଷୟକ୍ଷତିକୁ ସୁଧାରିବା ପାଇଁ ଉଦ୍ଧାରକାରୀ ଦଳ ଲାଗିଥିବା ବେଳେ, ଏହି ନୂଆ ବିପଦ ସମସ୍ୟାକୁ ଆହୁରି ବଢ଼ାଇ ଦେଇଛି।
ଚୀନ୍ ଜଳ ସମ୍ପଦ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ କହିଛି ଯେ, ଛୋଚେନ ଖୋଲା ଏବଂ ପୁରେପୁ ସାଙ୍ଗପୋ ନଦୀ ମିଶୁଥିବା ସ୍ଥାନ ପାଖରେ ଏହି ହ୍ରଦଟି ତିଆରି ହୋଇଛି। ଗୁରୁବାର ସକାଳ ସୁଦ୍ଧା ଏଥିରେ ପ୍ରାୟ ୨୦ ଲକ୍ଷ ଘନମିଟର ପାଣି ଜମା ହୋଇଥିଲା। ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ, ହ୍ରଦରୁ ପାଣି ଉଛୁଳିବା ଆରମ୍ଭ ହୋଇସାରିଛି। ଆସନ୍ତା ୩ ଦିନରେ ଆହୁରି ପ୍ରାୟ ୩୦ ଲକ୍ଷ ଘନମିଟର ପାଣି ଏଥିରେ ପ୍ରବେଶ କରିପାରେ। ଫଳରେ ହ୍ରଦର ବନ୍ଧ ଭାଙ୍ଗିବାର ବିପଦ ବଢ଼ିଛି।
ନେପାଳର ଜଳବିଜ୍ଞାନ ଓ ପାଣିପାଗ ବିଭାଗ (DHM) କହିଛି ଯେ, ନେପାଳ-ଚୀନ୍ ସୀମା ନିକଟରେ ନଦୀର ଜଳପ୍ରବାହ ବନ୍ଦ ହୋଇ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିବା ଏକ ହ୍ରଦ ବିଷୟରେ ଚୀନ୍ ପକ୍ଷରୁ ତଥ୍ୟ ମିଳିଛି। ଚୀନ୍ ସରକାର ଏହି ସୂଚନା ନେପାଳର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟକୁ ଜଣାଇଥିବା ବିଭାଗ କହିଛି।
ଚୀନ୍ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷଙ୍କ ଆକଳନ ଅନୁସାରେ, ଗୁରୁବାର ସକାଳ ସୁଦ୍ଧା ହ୍ରଦରେ ପ୍ରାୟ ୨୦ ଲକ୍ଷ ଘନମିଟର ପାଣି ଜମା ହୋଇଥିଲା। ଆସନ୍ତା ୩ ଦିନରେ ଆଉ ୩୦ ଲକ୍ଷ ଘନମିଟର ପାଣି ଏଥିରେ ପ୍ରବେଶ କରିପାରେ। ଏହା ଫଳରେ ହ୍ରଦ ଭାଙ୍ଗି ବଡ଼ ବନ୍ୟା ଆସିବା ନେଇ ଚିନ୍ତା ବଢ଼ିଛି।
ଛୋଚେନ ଖୋଲା ଓ ପୁରେପୁ ସାଙ୍ଗପୋ ନଦୀର ସଙ୍ଗମସ୍ଥଳ ନିକଟରେ ଏହି ହ୍ରଦ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି। ଏହି ଦୁଇ ନଦୀ ତିବ୍ବତରୁ ବାହାରି ନେପାଳ ଦେଇ ପ୍ରବାହିତ ହୋଇଛି। ପରେ ଏହା କୋଶୀ ନଦୀର ମୁଖ୍ୟ ଜଳପ୍ରବାହ ସହ ମିଶିଯାଇଛି।
ନେପାଳରେ ଭୟଙ୍କର ଆକସ୍ମିକ ବନ୍ୟା ଯୋଗୁଁ ଶହ ଶହ ଲୋକଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ଏହି ନୂଆ ବିପଦ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ସମ୍ଭାବ୍ୟ ବିପଦକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ଯାତ୍ରୀ, ସୁରକ୍ଷାକର୍ମୀ ଏବଂ ଉଦ୍ଧାର କାର୍ଯ୍ୟରେ ନିୟୋଜିତ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ସତର୍କ ରହିବାକୁ କୁହାଯାଇଛି।
ଚୀନ୍ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଏହି ହ୍ରଦ ଉପରେ ନଜର ରଖିଛନ୍ତି। ଯଦି ହ୍ରଦର ବନ୍ଧ ଭାଙ୍ଗିଯାଏ, ତେବେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ କଣ ହେବ ତାହା ଜାଣିବା ପାଇଁ ବନ୍ୟାର ବିଭିନ୍ନ ସମ୍ଭାବ୍ୟ ପରିସ୍ଥିତି ନେଇ ଆକଳନ କରାଯାଉଛି। ଏଥିସହ ଜରୁରୀକାଳୀନ ପଦକ୍ଷେପ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଚାଲିଛି।
ଏପଟେ ଗୁରୁବାର ନେପାଳର ଶାସକ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟିର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ରବି ଲାମିଛାନେଙ୍କ ଡାକରାରେ ଏକ ସର୍ବଦଳୀୟ ବୈଠକ ହୋଇଥିଲା। ବୈଠକରେ ବିଭିନ୍ନ ଦଳର ନେତାମାନେ ସୀମାପାର ହିମନଦୀରୁ ସୃଷ୍ଟି ହେଉଥିବା ବିପଦର ମୁକାବିଲା ପାଇଁ ଚୀନ୍ ସହ କୂଟନୈତିକ ଆଲୋଚନା କରିବାକୁ ଦାବି କରିଥିଲେ। ଏଥିସହ ଏକ ମଜବୁତ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଗଠନ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଇଛି।

