ଭୁବନେଶ୍ୱର ୨୦/୧୧: ସାରା ବିଶ୍ୱରେ ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ଓଡ଼ିଶାର ଶିମିଳିପାଳ। କେବେ ଏହାର ଘଞ୍ଚ ଜଙ୍ଗଲ ପାଇଁ ତ କେବେ ଏଠାରେ ଦେଖାଯାଉଥିବା କଳା ବାଘ ପାଇଁ। ସାଧାରଣ ବାଘଙ୍କ ଶରୀରରେ ହଳଦିଆ ରଙ୍ଗ ସହ କଳା ପଟି ଥିବା ବେଳେ ଏହି ବାଘଙ୍କ ଶରୀରରେ କଳା ପଟି ଏତେ ଚଉଡ଼ା ଯେ ଦେହର ଅଧିକାଂଶ ଅଂଶ କଳା ଦେଖାଯାଏ। ଏହି ବିରଳ ରୂପ ହିଁ ଏମାନଙ୍କୁ ବିଶ୍ୱସ୍ତରରେ ଚର୍ଚ୍ଚିତ କରିଛି।
ଏପରିକି ଶିମିଳିପାଳର କଳା ବାଘର ଫଟୋ National Geographic ମାଗାଜିନର କଭର୍ରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ଥାନ ପାଇଛି। କିନ୍ତୁ ଏହି ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ପଛରେ ଲୁଚି ରହିଛି ଏକ ବଡ଼ ଜୈବିକ ଚିନ୍ତା। କଳା ବାଘଙ୍କ ଜିନ୍ଗତ ବିଶେଷତା ଶିମିଳିପାଳର ସମଗ୍ର ବାଘ ଜନସଂଖ୍ୟାର ଭବିଷ୍ୟତ ପାଇଁ ପ୍ରଶ୍ନ ଠିଆ କରିଛି।ପ୍ରଥମେ ଜାଣିବା ଦରକାର ଯେ ଏହି କଳା ବାଘ କୌଣସି ଅଲଗା ପ୍ରଜାତି ନୁହନ୍ତି। ଏମାନେ ମଧ୍ୟ ବଙ୍ଗୀୟ ବାଘ। ବୈଜ୍ଞାନିକ ଭାଷାରେ ଏମାନଙ୍କୁ 'ସିଉଡୋ-ମେଲାନିଷ୍ଟିକ୍ ଟାଇଗର' କୁହାଯାଏ। ଏହାର କାରଣ ହେଉଛି ଜିନ୍ରେ ହୋଇଥିବା ଏକ ବିଶେଷ ପରିବର୍ତ୍ତନ। ସାଧାରଣ ବାଘଙ୍କ ତୁଳନାରେ ଏମାନଙ୍କ ଶରୀରରେ କଳା ପଟି ବହୁତ ଚଉଡ଼ା ହୋଇଥାଏ। କଳା ପଟି ଗୁଡ଼ିକ ପରସ୍ପର ସହ ମିଶିଯିବା ଯୋଗୁଁ ଶରୀରର ଅଧିକାଂଶ ଅଂଶ କଳା ଦେଖାଯାଏ। ଶିମିଳିପାଳରେ ଏଭଳି ବାଘ ଅଧିକ ଦେଖାଯିବା ପଛରେ ରହିଛି ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ବାଘଙ୍କ ଜିନ୍ଗତ ସ୍ଥିତି। ଶିମିଳିପାଳର ବାଘ ସଂଖ୍ୟା ଅନ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳର ବାଘଙ୍କଠାରୁ ତୁଳନାତ୍ମକ ଭାବେ ଅଲଗା ରହିଛି। ଏଠାରେ ବାଘଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଜନନର ସୀମା ଅପେକ୍ଷାକୃତ ସୀମିତ ଥିବାରୁ ଏକ ବିଶେଷ ଜିନ୍ ପରବର୍ତ୍ତୀ ପିଢ଼ିକୁ ଯିବାର ସମ୍ଭାବନା ବଢ଼ିଛି। ଏହି କାରଣରୁ କଳା ପଟି ଥିବା ବାଘଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ଏଠାରେ ଅଧିକ
ଯେତେବେଳେ ଏକ ସୀମିତ ଅଞ୍ଚଳରେ କମ୍ ସଂଖ୍ୟକ ବାଘ ପରସ୍ପର ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଜନନ କରନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ଜିନ୍ଗତ ବିବିଧତା କମିବାର ଆଶଙ୍କା ରହିଥାଏ। ଏହାକୁ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଭାଷାରେ 'ଇନ୍ବ୍ରିଡିଂ' ବା ନିକଟ ସମ୍ପର୍କୀୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଜନନ କୁହାଯାଏ।ଏପରି ପ୍ରଜନନ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ଚାଲିଲେ କିଛି କ୍ଷତିକାରକ ଜିନ୍ ପରବର୍ତ୍ତୀ ପିଢ଼ିକୁ ଯିବାର ଆଶଙ୍କା ବଢ଼ିପାରେ। ଫଳରେ ଛୁଆଙ୍କ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ, ରୋଗ ପ୍ରତିରୋଧକ କ୍ଷମତା, ପ୍ରଜନନ କ୍ଷମତା ଏବଂ ବଞ୍ଚିବାର ସମ୍ଭାବନା ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇପାରେ। ତେଣୁ କେବଳ କଳା ବାଘଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ବଢ଼ିବାକୁ ସଂରକ୍ଷଣର ସଫଳତା ବୋଲି ଧରିବା ଠିକ୍ ନୁହେଁ। ସମଗ୍ର ବାଘ ଜନସଂଖ୍ୟାର ଜିନ୍ଗତ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭାବେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ବାଘଙ୍କ ସଂରକ୍ଷଣ ପାଇଁ କେବଳ ଶିକାର ରୋକିବା କିମ୍ବା ଜଙ୍ଗଲର ସୁରକ୍ଷା କରିବା ଯଥେଷ୍ଟ ନୁହେଁ। ସେମାନଙ୍କ ଜିନ୍ଗତ ବିବିଧତାକୁ ମଧ୍ୟ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବା ଜରୁରୀ। ଏଥିପାଇଁ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଅଧ୍ୟୟନ, ଜିନ୍ଗତ ନିରୀକ୍ଷଣ, ବାଘଙ୍କ ଚଳପ୍ରଚଳ ପଥର ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ଅନ୍ୟ ବାଘ ଜନସଂଖ୍ୟା ସହ ଜଙ୍ଗଲୀ ସଂଯୋଗ ରଖିବା ଭଳି ପଦକ୍ଷେପ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ।ଶିମିଳିପାଳର କଳା ବାଘ ଆଜି ଓଡ଼ିଶାର ଗର୍ବ। ଏମାନଙ୍କ ଫଟୋ ବିଶ୍ୱରେ ଚର୍ଚ୍ଚା ସୃଷ୍ଟି କରୁଛି। କିନ୍ତୁ ଏହି ଗର୍ବକୁ ଭବିଷ୍ୟତ ପିଢ଼ି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବଞ୍ଚାଇ ରଖିବାକୁ ହେଲେ କେବଳ କଳା ବାଘ ନୁହେଁ, ଶିମିଳିପାଳର ପ୍ରତ୍ୟେକ ବାଘର ସୁରକ୍ଷା ଓ ଜିନ୍ଗତ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେବାକୁ ପଡ଼ିବ। କାରଣ ଜଙ୍ଗଲରେ ବାଘ ରହିବା ଯେତିକି ଜରୁରୀ, ସୁସ୍ଥ ବାଘ ବଂଶ ରହିବା ମଧ୍ୟ ସେତିକି ଜରୁରୀ।

