ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਈਰਾਨ ਨੇ ਕੁਵੈਤ ਤੇ ਬਹਿਰੀਨ ਦੇ ਯੂਐਸ ਮਿਲਟਰੀ ਬੇਸਿਸ ਨੂੰ ਬਣਾਇਆ ਨਿਸ਼ਾਨਾ
ਤਹਿਰਾਨ/ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ, 9 ਜੁਲਾਈ:
ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਟਕਰਾਅ ਹੁਣ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਮੋੜ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਈ ਜੰਗਬੰਦੀ (Ceasefire) ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਦੇ ਸਿੱਧੇ ਹੁਕਮਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਯੂਐਸ ਆਰਮੀ ਨੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਅਤੇ ਰਣਨੀਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੇਹੱਦ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਚਾਬਹਾਰ ਪੋਰਟ (Chabahar Port) ਸਮੇਤ ਕਰੀਬ 90 ਈਰਾਨੀ ਮਿਲਟਰੀ ਟਿਕਾਣਿਆਂ 'ਤੇ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਭਿਆਨਕ ਹਵਾਈ ਹਮਲੇ (Airstrikes) ਕੀਤੇ ਹਨ। ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਇਸ ਵੱਡੀ ਕਾਰਵਾਈ ਦੇ ਪਲਟਵਾਰ ਵਜੋਂ ਈਰਾਨੀ ਫੌਜ ਨੇ ਲਗਾਤਾਰ ਦੂਜੇ ਦਿਨ ਕੁਵੈਤ ਅਤੇ ਬਹਿਰੀਨ ਵਿੱਚ ਬਣੇ ਅਮਰੀਕੀ ਮਿਲਟਰੀ ਬੇਸਿਸ (US Military Bases) ਨੂੰ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਅਤੇ ਸੁਸਾਈਡ ਡਰੋਨਾਂ ਨਾਲ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਪੂਰੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵਾਰ ਅਲਰਟ (War Alert) ਜਾਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕੀ ਬੰਬਾਰੀ ਕਾਰਨ ਚਾਬਹਾਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਕਈ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਧਮਾਕੇ ਸੁਣੇ ਗਏ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਪੂਰੇ ਇਲਾਕੇ ਦੀ ਪਾਵਰ ਸਪਲਾਈ (Power Supply) ਠੱਪ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਬਲੈਕਆਊਟ ਦੀ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ। ਯੂਐਸ ਸੈਂਟਰਲ ਕਮਾਂਡ (CENTCOM) ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫਾਈਟਰ ਜੈੱਟਸ ਨੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਨੇਵਲ ਇਨਫਰਾਸਟਰਕਚਰ (Naval Infrastructure), ਇੱਕ ਸ਼ਿਪਯਾਰਡ, ਮਰੀਨ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਕੰਟਰੋਲ ਟਾਵਰ ਅਤੇ ਕੋਸਟਲ ਡਿਫੈਂਸ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਿਵਲੀਅਨ ਪੋਰਟ ਅਤੇ ਐਨਰਜੀ ਸੈਕਟਰ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਗੋਲੇਸਤਾਨ ਪ੍ਰਾਂਤ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਅਕ ਤੇਕੇਹ ਖਾਨ ਰੇਲਵੇ ਪੁਲ (Railway Bridge) ਨੂੰ ਵੀ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਦਾਗ ਕੇ ਉਡਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਈਰਾਨੀ ਫੌਜ ਆਪਣੀ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਲਈ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਅਪ੍ਰੈਲ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਜੰਗਬੰਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਰਣਨੀਤਕ ਬੰਦਰਗਾਹ 'ਤੇ ਇਹ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹਮਲਾ ਹੈ।
ਇਹ ਚਾਬਹਾਰ ਪੋਰਟ ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਜਿਓਪੋਲੀਟਿਕਲ (Geopolitical) ਹਿੱਤਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਬਾਈਪਾਸ (Bypass) ਕਰਕੇ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ, ਰੂਸ ਅਤੇ ਸੈਂਟਰਲ ਏਸ਼ੀਆ ਨਾਲ ਸਿੱਧਾ ਵਪਾਰ ਕਰਨ ਦਾ ਰਸਤਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚੀਨ ਦੇ ਗਵਾਦਰ ਪੋਰਟ ਦਾ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਾਊਂਟਰ (Counter) ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇੱਥੇ ਹੋਈ ਤਬਾਹੀ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਵੀ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ। ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਇਸ ਹਮਲੇ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦਾ ਕਾਰਨ ਦੱਸਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਈਰਾਨ ਨੇ ਲਗਾਤਾਰ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ (Strait of Hormuz) ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਣ ਵਾਲੇ ਤਿੰਨ ਕਮਰਸ਼ੀਅਲ ਕਾਰਗੋ ਜਹਾਜ਼ਾਂ 'ਤੇ ਹਮਲੇ ਕੀਤੇ ਸਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਬਦਲਾ ਲੈਣ ਲਈ ਇਹ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਨੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਸੀ।
ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ 'ਏਅਰ ਫੋਰਸ ਵਨ' (Air Force One) ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਮੀਡੀਆ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦਿਆਂ ਬੇਹੱਦ ਹਮਲਾਵਰ ਰੁਖ਼ ਦਿਖਾਇਆ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਈਰਾਨ ਨੂੰ 20-1 (ਵੀਹ-ਇੱਕ) ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਉਹ ਦੁਬਾਰਾ ਹਮਲਾ ਕਰਨਗੇ ਤਾਂ ਅਮਰੀਕਾ 20 ਗੁਣਾ ਸਖ਼ਤ ਜਵਾਬ ਦੇਵੇਗਾ। ਜਦੋਂ ਟਰੰਪ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਕੀ ਇਹ ਟਕਰਾਅ ਇੱਕ ਫੁੱਲ-ਸਕੇਲ ਵਾਰ (Full-scale War) ਯਾਨੀ ਪੂਰਨ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਅਜਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਅਮਰੀਕਾ ਬਹੁਤ ਜਲਦੀ ਇਸ ਜੰਗ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਵੇਗਾ ਕਿਉਂਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਮਿਲਟਰੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਜਿੱਤ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਕੋਲ ਹੁਣ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸੰਸਾਧਨ ਬਚੇ ਹਨ।
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਜਵਾਬੀ ਹਮਲਿਆਂ ਕਾਰਨ ਕੁਵੈਤ ਅਤੇ ਬਹਿਰੀਨ ਵਿੱਚ ਹਵਾਈ ਹਮਲੇ ਦੇ ਸਾਇਰਨ (Air Raid Sirens) ਗੂੰਜ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਐਂਟੀ-ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਡਿਫੈਂਸ ਸਿਸਟਮਜ਼ (Air Defense Systems) ਲਗਾਤਾਰ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੀਆਂ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਨੂੰ ਇੰਟਰਸੈਪਟ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਈਰਾਨ ਦੀ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਦੇ ਸਪੀਕਰ ਅਤੇ ਚੀਫ਼ ਨੇਗੋਸ਼ੀਏਟਰ (Chief Negotiator) ਮੁਹੰਮਦ ਬਾਘੇਰ ਗਾਲੀਬਾਫ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪਲੇਟਫਾਰਮ 'ਐਕਸ' 'ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਨੇ ਅਜੇ ਤੱਕ ਇਹ ਨਹੀਂ ਸਿੱਖਿਆ ਕਿ ਈਰਾਨ ਨਾਲ ਧੱਕੇਸ਼ਾਹੀ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵਾਅਦੇ ਤੋੜਨਾ ਹੁਣ ਬਿਨਾਂ ਕੋਈ ਵੱਡੀ ਕੀਮਤ ਚੁਕਾਏ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸ ਭਿਆਨਕ ਤਣਾਅ ਕਾਰਨ ਗਲੋਬਲ ਮਾਰਕੀਟ (Global Market) ਵਿੱਚ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਯਾਨੀ ਕਰੂਡ ਆਇਲ (Crude Oil) ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵੀ ਅਚਾਨਕ 78 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਤੋਂ ਪਾਰ ਚਲੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਤਹਿਰਾਨ/ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ, 9 ਜੁਲਾਈ:
ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਟਕਰਾਅ ਹੁਣ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਮੋੜ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਈ ਜੰਗਬੰਦੀ (Ceasefire) ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਦੇ ਸਿੱਧੇ ਹੁਕਮਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਯੂਐਸ ਆਰਮੀ ਨੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਅਤੇ ਰਣਨੀਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੇਹੱਦ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਚਾਬਹਾਰ ਪੋਰਟ (Chabahar Port) ਸਮੇਤ ਕਰੀਬ 90 ਈਰਾਨੀ ਮਿਲਟਰੀ ਟਿਕਾਣਿਆਂ 'ਤੇ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਭਿਆਨਕ ਹਵਾਈ ਹਮਲੇ (Airstrikes) ਕੀਤੇ ਹਨ। ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਇਸ ਵੱਡੀ ਕਾਰਵਾਈ ਦੇ ਪਲਟਵਾਰ ਵਜੋਂ ਈਰਾਨੀ ਫੌਜ ਨੇ ਲਗਾਤਾਰ ਦੂਜੇ ਦਿਨ ਕੁਵੈਤ ਅਤੇ ਬਹਿਰੀਨ ਵਿੱਚ ਬਣੇ ਅਮਰੀਕੀ ਮਿਲਟਰੀ ਬੇਸਿਸ (US Military Bases) ਨੂੰ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਅਤੇ ਸੁਸਾਈਡ ਡਰੋਨਾਂ ਨਾਲ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਪੂਰੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵਾਰ ਅਲਰਟ (War Alert) ਜਾਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

