హోర్ముజ్ జలసంధిలో చిక్కుకుపోయిన నౌకలను సురక్షితంగా బయటకు తీసుకురావడానికి సోమవారం నుంచి చర్యలు చేపడతామని అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ తెలిపారు.

ఈ చర్యల ద్వారా వందల నౌకలు, సుమారు 20 వేల సముద్ర సిబ్బంది ఉపశమనం పొందే అవకాశం ఉందన్నారు. దీనిపై ఇరాన్ వెంటనే స్పందించి, ఇది కాల్పుల విరమణ ఉల్లంఘనగా అభివర్ణించింది. ఆదివారం సోషల్ మీడియా పోస్టులో ట్రంప్ మాట్లాడుతూ, "ఇరాన్ యుద్ధం కారణంగా తటస్థ దేశాలు కూడా ఇబ్బందులు పడుతున్నాయి. ఆ దేశాలకు తమ నౌకలను ఈ పరిమిత జలమార్గాల నుంచి సురక్షితంగా మార్గనిర్దేశం చేస్తామని చెప్పాం" అని తెలిపారు. 'ప్రాజెక్ట్ ఫ్రీడమ్' పేరుతో ఈ చర్యలు మధ్యప్రాచ్యంలో సోమవారం ఉదయం ప్రారంభమవుతాయని చెప్పారు. తమ ప్రతినిధులు ఇరాన్‌తో చర్చలు జరుపుతున్నారని, అవి అందరికీ అనుకూల ఫలితాలకు దారితీయవచ్చని వ్యాఖ్యానించారు. అమెరికా సెంట్రల్ కమాండ్ వెల్లడించిన వివరాల ప్రకారం, ఈ చర్యల్లో గైడెడ్ మిసైల్ డిస్ట్రాయర్లు, 100కు పైగా విమానాలు, 15 వేల సైనికులు పాల్గొంటారు. వీరిని ఎలా వినియోగిస్తారన్న ప్రశ్నకు పెంటగాన్ వెంటనే స్పందించలేదు. ఫిబ్రవరి 28న అమెరికా, ఇజ్రాయెల్ యుద్ధాన్ని ప్రారంభించిన తర్వాత ఇరాన్ ఈ జలసంధిని మూసివేసినట్టు వ్యవహరించడం ప్రపంచ మార్కెట్లను కుదిపేసింది.

దాడుల భయం… సరఫరా కొరత...యుద్ధం ప్రారంభమైనప్పటి నుంచి పెర్షియన్ గల్ఫ్‌లో చమురు, వాయు ట్యాంకర్లు, కార్గో నౌకలతో పాటు అనేక నౌకలు చిక్కుకుపోయాయి. సిబ్బంది తాగునీరు, ఆహారం వంటి అవసరాల్లో కొరతను ఎదుర్కొంటున్నట్టు వార్తా సంస్థలకు తెలిపారు. భారతదేశం, దక్షిణాసియా దేశాల నావికులు కూడా వీరిలో ఉన్నారు. "వారు పరిస్థితుల బారిన పడిన బాధితులు" అని ట్రంప్ పేర్కొన్నారు. దీనిని మానవతా చర్యగా అభివర్ణిస్తూ, "ఈ ప్రక్రియకు ఎవరు ఆటంకం కలిగించినా కఠినంగా ఎదుర్కోవాల్సి వస్తుంది" అని హెచ్చరించారు. ఇరాన్ ప్రభుత్వ వార్తాసంస్థ ఐఆర్‌ఎన్‌ఏ ట్రంప్ ప్రకటనను "వికృత ఆలోచన"గా పేర్కొంది. ఇరాన్ పార్లమెంట్ జాతీయ భద్రత కమిషన్ అధిపతి ఇబ్రాహీం అజిజీ కూడా జలసంధిలో ఏ జోక్యం జరిగినా కాల్పుల విరమణ ఉల్లంఘనగానే పరిగణిస్తామని తెలిపారు.కార్గో నౌకపై దాడి...ఆదివారం హోర్ముజ్ సమీపంలో ఒక కార్గో నౌకపై చిన్న పడవల నుంచి దాడి జరిగిందని బ్రిటిష్ సముద్ర వాణిజ్య పర్యవేక్షణ కేంద్రం తెలిపింది. ఇరాన్ తూర్పు వైపు సిరిక్ సమీపంలో ఈ ఘటన జరిగింది. అయితే సిబ్బంది సురక్షితంగా ఉన్నారని వెల్లడించింది.ఇరాన్ అధికారులు మాత్రం దాడి జరగలేదని, పత్రాల తనిఖీ కోసం నౌకను ఆపామని చెప్పారు. ఏప్రిల్ 22 తర్వాత ఇదే తొలి ఘటనగా పేర్కొన్నారు.రాస్ అల్ ఖైమా సమీపంలో ఉన్న నౌకలకు యాంకరేజ్ వదిలి వెళ్లాలని రేడియో హెచ్చరికలు వచ్చినట్టు బ్రిటిష్ పర్యవేక్షణ కేంద్రం తెలిపింది. ఈ సందేశాలు ఎవరి నుంచి వచ్చాయో స్పష్టత లేదు.చర్చలు… అణు అంశం పక్కకు...యుద్ధం ముగించేందుకు ఇరాన్ పంపిన తాజా ప్రతిపాదనపై అమెరికా స్పందనను పరిశీలిస్తున్నట్టు ఇరాన్ విదేశాంగ ప్రతినిధి ఎస్మాయిల్ బఘాయీ తెలిపారు. అయితే ఇది అణు చర్చలతో సంబంధం లేదని స్పష్టం చేశారు.ఇరాన్ ప్రతిపాదనలో 30 రోజుల్లో ఇతర అంశాలు పరిష్కరించి యుద్ధానికి ముగింపు పలకాలనే ఉద్దేశం ఉందని అక్కడి మీడియా వెల్లడించింది. ఆంక్షల ఎత్తివేత, నౌకాదళ నిర్బంధం నిలిపివేత, ప్రాంతం నుంచి బలగాల ఉపసంహరణ వంటి 14 అంశాలు ఇందులో ఉన్నట్టు తెలిపింది.పాకిస్థాన్ ప్రధాని, విదేశాంగ మంత్రి, సైన్యాధిపతి అమెరికా-ఇరాన్ నేరుగా చర్చలు జరపాలని ప్రోత్సహిస్తున్నట్టు సమాచారం. గత నెల ముఖాముఖి చర్చలకు పాకిస్థాన్ వేదిక కల్పించింది.హోర్ముజ్ జలసంధి ప్రపంచ చమురు, వాయు వాణిజ్యంలో ఐదో వంతు రవాణాకు మార్గం. ఈ మార్గాన్ని మళ్లీ ప్రారంభించాలనే యోచనను ట్రంప్ ప్రకటించినా, ఇరాన్ మాత్రం తన వైఖరిలో మార్పు ఉండదని స్పష్టం చేసింది.అమెరికా ట్రెజరీ కార్యదర్శి స్కాట్ బెసెంట్ మాట్లాడుతూ, ఈ జలసంధి ద్వారా వెళ్లేందుకు ఇరాన్ వసూలు చేస్తున్న రుసుములు గతంలో పొందిన చమురు ఆదాయంతో పోలిస్తే చాలా తక్కువని తెలిపారు. చమురు నిల్వలు నిండిపోతున్నాయని, త్వరలో బావులను మూసివేయాల్సి రావచ్చని వ్యాఖ్యానించారు.