వీరు అనేక ఇబ్బందులు ఎదుర్కొన్నారు.

స్వాతంత్య్రం వచ్చి 80 ఏళ్లు అవుతున్నా, ప్రభుత్వ ఉద్యోగం అనేది కోట్లాది మంది భారతీయుల కలగానే మిగిలిపోయింది. ఇది వలసవాద వారసత్వం వల్ల వచ్చిన బుద్ధి కావచ్చు. అప్పట్లో బ్రిటీష్ వాళ్ల కోసం పనిచేయడం, అంతకుముందు రాజుల కొలువులో పనిచేయడం సమాజంలో స్థిరత్వానికి, సంపదకు ప్రతీకగా భావించేవారు.ఇది కేవలం ఉద్యోగం లేదా దానితో వచ్చే జీతానికి సంబంధించింది కాదు. ప్రభుత్వ ఉద్యోగం స్థిరత్వం, భద్రత, సామాజిక హోదా, మెరుగైన వివాహ అవకాశాలను అందిస్తుందని సమాజం ఇప్పటికీ నమ్ముతోంది.కార్పొరేట్, ఐటీ, ప్రైవేట్ రంగ ఉద్యోగాల పెరుగుదలతో పాటు, స్వయం ఉపాధి, స్వావలంబన ఉన్నాయి. అయితే ఎన్ని ఉన్నప్పటికీ ప్రభుత్వ ఉద్యోగం మీద ఆశ మాత్రం యువత విడిచిపెట్టడం లేదు. పెరుగుతున్న జనాభా, తగ్గుతున్న ప్రభుత్వ ఉద్యోగాల సంఖ్య కారణంగా, ముఖ్యంగా సాంప్రదాయకంగా డిమాండ్ ఎక్కువగా ఉండే హిందీ బెల్ట్ లో పోటీ తీవ్రంగా ఉంది.మరోవైపు, పరీక్షలు, ఫలితాలు ఆలస్యం కావడం, మోసాలు, ప్రశ్నపత్రాల లీకులు, పోస్టుల కొరత వంటి వ్యవస్థాగత సమస్యలు ఏళ్ల తరబడి నియామక వ్యవస్థను దెబ్బతీసి, భారీ ఉద్యోగ సంక్షోభానికి దారితీశాయి.
ఢిల్లీ దిగ్బంధనం..
ప్రభుత్వ ఉద్యోగాల వేటలో చిక్కుకున్న హిందీ బెల్ట్‌కు చెందిన కొందరు విద్యార్థులతో 'ది ఫెడరల్ దేశ్' మాట్లాడింది. ప్రభుత్వ నియామక పరీక్షలకు సిద్ధం కావడానికి వారు తమ ఇళ్లు, వాకిలీ వదిలి పెట్టి ఢిల్లీకి వచ్చారు. కానీ మోసాలు, ప్రశ్న పత్రాల లీకుల వల్ల వారి ఆశలు అన్ని అడియాశలయ్యాయి.ఢిల్లీలో ముఖర్జీ నగర్, ఓల్డ్ రాజేంద్ర నగర్‌లు ప్రభుత్వ ఉద్యోగాల తయారీకి ప్రధాన కేంద్రాలుగా పరిగణించబడతాయి. దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న యువత ఖరీదైన, ప్రతిష్టాత్మక కోచింగ్ సంస్థలలో చేరి, సమీపంలోని అద్దె గదులలో ఉంటూ చదువుకుంటున్నారు. వారు తమ జీవితాలను నిలబెట్టుకోవడానికి అంతులేని రాత్రుళ్లు, పగళ్లు సుదీర్ఘంగా ఉంటాయి.ఇప్పటి వరకు యూపీఎస్సీ పరీక్షలతో పెద్ద సమస్యలేవీ తలెత్తలేదని వారు 'ది ఫెడరల్ దేశ్'తో జరిపిన సంభాషణలో పేర్కొన్నారు. ఇలాంటి సమస్యలు రాష్ట్ర స్థాయి పరీక్షలలో ఎక్కువగా కనిపిస్తాయని వారు సూచించారు.
ఖరీదైన వ్యవహారం...
కాన్పూర్‌కు చెందిన శివాని, ఒక టీ స్టాల్ బయట కూర్చుని, ఒక విషయంలో మాత్రం చాలా దృఢంగా ఉంది. ఫోటోలు వద్దు, పూర్తి పేరు వద్దు. పబ్లిక్ అడ్మినిస్ట్రేషన్‌లో పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ అయిన శివాని, యూపీఎస్సీ పరీక్షకు సిద్ధం కావడానికి 2023లో ఢిల్లీకి వచ్చింది.ఆమె తండ్రి ఉత్తర ప్రదేశ్ స్టేట్ రోడ్ డెవలప్‌మెంట్ కార్పొరేషన్‌లో పనిచేస్తున్నారు. ఆమెకు ఇద్దరు సోదరీమణులు, ఇద్దరు సోదరులు ఉన్నారు. ఢిల్లీకి వచ్చిన తర్వాత, శివాని సంవత్సరానికి రూ. 1.66 లక్షల ఫీజు చెల్లించి ఒక కోచింగ్ సెంటర్‌లో చేరింది. కాన్పూర్ కూడా పెద్ద నగరమే అయినప్పుడు ఢిల్లీనే ఎందుకు ఎంచుకున్నారని అడగ్గా, అక్కడ కోచింగ్ సెంటర్లు అందుబాటులో ఉన్నప్పటికీ, ఢిల్లీలోని అధ్యాపకుల నాణ్యత చాలా మెరుగ్గా ఉందని శివాని చెప్పింది.మూడేళ్లు గడిచినా విజయం ఆమెను వరించలేదు. ఇప్పుడు ఆమె స్వయం అధ్యయనం వైపు మళ్లింది. కానీ అది కూడా చవకైనదేమీ కాదు. ఆమె నెలకు రూ. 20,000-25,000 ఖర్చు చేస్తుంది. ఇందులో నెలకు రూ. 15,000 పేయింగ్ గెస్ట్ (PG) అద్దె.. రూ. 2,400 లైబ్రరీ ఖర్చులు ఉన్నాయి.
బీహార్ పరీక్ష గందరగోళం..
ఈ సంవత్సరం, శివాని ఏప్రిల్ 17- 18 తేదీలలో జరిగిన బీహార్ అసిస్టెంట్ ఎడ్యుకేషన్ డెవలప్‌మెంట్ ఆఫీసర్ పరీక్షకు హాజరయ్యింది. 935 ఖాళీల కోసం, సుమారు 11 లక్షల మంది అభ్యర్థులు దరఖాస్తు చేసుకున్నారు. మొదటిసారిగా, రాత పరీక్షలో ఉత్తీర్ణులైన అభ్యర్థులను నేరుగా నియమించాల్సి ఉంది.పరీక్షా కేంద్రం బక్సర్ జిల్లాలోని దుమ్రాహాలో ఉంది. శివాని ఢిల్లీ నుంచి బీహార్ కేంద్రానికి రైలులో రాగా, ఆమె తల్లి తోడుగా ఉండేందుకు కాన్పూర్ నుంచి నేరుగా అక్కడికి వచ్చింది. రెండు రోజుల పరీక్ష కారణంగా గది అద్దె రూ. 4,500 కావడంతో, అది కుటుంబానికి అదనపు భారం అయ్యింది. మొదటి రోజు పరీక్ష జరిగింది. కానీ రెండవ రోజు పరీక్ష రద్దు చేయబడింది.టికెట్ ఖర్చు, భోజన వసతి, వెచ్చించిన సమయం, పరీక్షకు సిద్ధమవడానికి, హాజరు కావడానికి పడిన శ్రమ అంతా వృధా అయింది. కానీ పరీక్ష రద్దయింది. తిరిగి పరీక్ష ఎప్పుడు నిర్వహిస్తారో చెప్పలేదు.కానీ శివాని ఆశ కోల్పోలేదు. వయసు ఇంకా ఆమె పక్షాన ఉంది. ఆమె కుటుంబం సాధ్యమైనంత వరకు ఆమెకు మద్దతు ఇస్తూనే ఉంది. ఏ యువ విద్యార్థికి అన్యాయం జరగకుండా ఉండేందుకు, ప్రభుత్వం మరింత పారదర్శకతను పాటించి, ప్రశ్నపత్రాల లీకేజీలు, మోసాలను నివారించడానికి కఠినమైన చర్యలు తీసుకోవాలని ఆమె నొక్కి చెప్పింది. "బాధపడేది కేవలం విద్యార్థి మాత్రమే కాదు. మొత్తం కుటుంబం ప్రభావితమవుతుంది" అని ఆమె చెప్పింది.
పూర్వాంచల్ నుంచి...
ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని అజంగఢ్‌కు చెందిన కుల్దీప్ పాండే అతని ఇద్దరు స్నేహితులు రోడ్డు పక్కన ఉన్న ఒక తినుబండారంలో చిరుతిండి తింటున్నారు. వారు పోటీ పరీక్షలకు సిద్ధం కావడానికి ముఖర్జీ నగర్ సమీపంలోని గోపాల్‌పూర్ గ్రామంలో ఒక గదిని అద్దెకు తీసుకున్నారు.కుల్దీప్‌కు భూగోళశాస్త్రంలో ఎంఏ, బీ.ఎడ్ డిగ్రీ కూడా ఉన్నాయి. కలల ప్రభుత్వ ఉద్యోగం వెతుక్కుంటూ అతను 2021లో తన గ్రామం నుంచి ఢిల్లీకి వచ్చాడు. అతని తండ్రి రైతు, తల్లి అజంగఢ్‌లోని ఒక ప్రైవేట్ పాఠశాలలో బోధిస్తుంది.అతని అన్నయ్య ఢిల్లీలో నివసిస్తూ ప్రైవేట్ రంగంలో పనిచేస్తున్నాడు. ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని పూర్వాంచల్ ప్రాంతంలో కుల్దీప్, ఇతరులకు, ప్రభుత్వ ఉద్యోగం అపారమైన గౌరవాన్ని తెస్తుంది."మా పూర్వాంచల్ ప్రాంతంలో ప్రభుత్వ ఉద్యోగాల ప్రభావం చాలా ఎక్కువ. మరేమీ పెద్దగా లేదు. ఎలాగైనా ఒక మంచి ప్రభుత్వ ఉద్యోగం సంపాదించాలని ప్రతి ఒక్కరూ కలలు కంటారు" అని అతను చెప్పాడు.ఈ 25 ఏళ్ల యువకుడు సొంతంగా చదువుకుంటున్నాడు. అతను తన గ్రామంలోనే చదువుకు సిద్ధం కాగలిగేవాడు. కానీ గ్రామీణ జీవితంలోని అవసరాల వల్ల ఏకాగ్రతతో చదవడం కష్టమైందని చెప్పాడు. తన తండ్రి పని చేయడం చూడటం, పశువుల సంరక్షణలో సాయం చేయడం వల్ల పరీక్షల తయారీపై దృష్టి పెట్టడానికి అతనికి సమయం దొరికేది కాదు. అందుకే ఢిల్లీకి వచ్చాడు.
పరీక్షలు, లీకులు, జాప్యాల పరంపర...
2023లో కుల్దీప్ ఉత్తర ప్రదేశ్ రివ్యూ ఆఫీసర్ (RO) పరీక్షకు హాజరయ్యారు. 435 పోస్టులకు 10.76 లక్షల దరఖాస్తులు వచ్చాయి. 65 జిల్లాల్లోని కేంద్రాలలో జరిగిన ఈ పరీక్షకు సుమారు 4.5 లక్షల మంది అభ్యర్థులు హాజరయ్యారు.పేపర్ లీకులు, మోసాల ఆరోపణలు నిరసనలకు దారితీయడంతో పరీక్షను రద్దు చేశారు. ఆ తర్వాత, పరీక్షా విధానాన్ని మార్చి, అభ్యర్థులందరూ ఒకే రోజు, ఒకే షిఫ్ట్‌లో పరీక్ష రాసేలా మళ్లీ నిర్వహించారు.అయినప్పటికీ, ఖాళీలు అలాగే నిలిచిపోయాయి. రిజర్వేషన్, మైగ్రేషన్ వివాదం కారణంగా ఈ విషయం అలహాబాద్ హైకోర్టులో పెండింగ్‌లో ఉంది. ప్రిలిమినరీ లేదా మెయిన్ పరీక్షలో రిజర్వేషన్ ప్రయోజనాలను పొందవచ్చని ప్రభుత్వం వాదిస్తుండగా, రిజర్వ్డ్ కేటగిరీ అభ్యర్థులు రెండు పరీక్షలలోనూ ప్రయోజనం కోరుకుంటున్నారు. ఈ వివాదం కోర్టుకు చేరింది. ఇటువంటి వ్యవస్థాగత లోపాలు ఎప్పటికైనా పరిష్కారమవుతాయని, తాము విజయం సాధిస్తామనే ఆశతో అభ్యర్థులు తమ ప్రిపరేషన్‌ను కొనసాగిస్తున్నారని కుల్దీప్ అన్నారు.
'సంకల్పం కొరవడింది'
ప్రయాగ్‌రాజ్‌కు చెందిన కుల్దీప్ రూమ్‌మేట్ దేవేంద్ర దుబే (26), 2022లో ఢిల్లీకి వచ్చి కోచింగ్ కోసం రూ. 85,000 ఖర్చు పెట్టాడు. అతని తండ్రి స్వస్థలంలో ఒక దుకాణం నడుపుతాడు. దేవేంద్ర ఇప్పుడు నెలకు రూ. 6,000 చెల్లిస్తూ కుల్దీప్‌తో కలిసి ఒక గదిలో ఉంటున్నాడు. అతను కూడా స్వయం చదువపైనే ఆధారపడుతున్నాడు. అతను కూడా 2023లో RO పరీక్షకు హాజరయ్యాడు. కానీ అతనికి కూడా అదే గతి పట్టింది.ప్రశ్నపత్రాల లీకులను నివారించవచ్చని దేవేంద్ర నమ్ముతున్నాడు. కానీ దీనిపై ప్రభుత్వానికి పెద్దగా సంకల్పం లేదు. పరీక్ష పత్రాలను ముద్రించడానికి ప్రైవేట్ ప్రింటింగ్ ప్రెస్‌లను ఎందుకు ఉపయోగిస్తున్నారని అతను ప్రశ్నించాడు. ఏది ఏమైనప్పటికీ, లీకులు సాధారణంగా పేపర్ సెట్టింగ్ దశలో లేదా ప్రింటింగ్ ప్రెస్‌లో జరుగుతాయి.అధికారులు లేదా రాజకీయ నాయకులు తమకు సన్నిహితంగా ఉన్నవారికి ప్రయోజనం చేకూర్చేందుకు ఇటువంటి అవకతవకలను అనుమతించవచ్చని అతను ఊహించాడు.
పరీక్షల మీద పరీక్షలు..
మధురలోని గోవర్ధన్‌కు చెందిన మూడవ స్నేహితుడు, రాకేష్ (25), స్టాఫ్ సెలక్షన్ కమిషన్ (SSC), రైల్వే పరీక్షలకు సిద్ధమవుతున్నవాడు. సుమారు రెండు సంవత్సరాలుగా ఢిల్లీలో నివసిస్తున్నాడు.SSC పరీక్షా విధానం ఎంత కష్టంగా మారిందంటే, ఇది యుద్ధానికి సిద్ధమైనట్లుగా ఉందని రాకేష్ వాపోయాడు. గతంలో, పరీక్ష నిర్వహణను టెక్నాలజీ దిగ్గజం TCSకు అవుట్‌సోర్స్ చేశారు.సుమారు రెండు సంవత్సరాల క్రితం ఈ కాంట్రాక్టును ఎడ్యుక్విటీ అనే మరో కంపెనీకి ఇచ్చారు. కొత్త థర్డ్-పార్టీ కాంట్రాక్టర్ తక్కువ ధరకే పరీక్ష నిర్వహిస్తామని చెప్పి ఉండవచ్చు. కానీ దాని మూల్యం మాత్రం విద్యార్థులే చెల్లిస్తున్నారని రాకేష్ అభిప్రాయపడ్డారు. ఆయన దీనికి ఒక ఉదాహరణ ఇచ్చారు.2025లో ఢిల్లీ నుంచి తాను ఎస్ఎస్సి పరీక్షకు దరఖాస్తు చేసుకున్నప్పుడు, మొదట తన పరీక్షా కేంద్రాన్ని అండమాన్ నికోబార్ దీవులలో కేటాయించారు. ఆయన ఈ విషయాన్ని లేవనెత్తవలసి రావడంతో, ఆ కేంద్రాన్ని హడావిడిగా ఢిల్లీకి మార్చారు.అయితే, పరీక్ష సమయంలో కంప్యూటర్ వ్యవస్థలు సరిగ్గా పనిచేయలేదని రాకేష్ చెప్పాడు. విద్యార్థులు అదనపు సమయం కోరినప్పుడు, వారిని పరీక్షా కేంద్రంలోనే బంధించి బౌన్సర్లతో కొట్టించారని అతను ఆరోపించాడు.అర్ధరాత్రి దాటిన తర్వాత మాత్రమే విద్యార్థులను బయటకు వెళ్ళడానికి అనుమతించారని అతను తెలిపాడు. పరీక్షా కేంద్రాలను గోశాలల్లో లేదా అపరిశుభ్రమైన హోటళ్ల కింద ఏర్పాటు చేస్తున్నట్లు కూడా వార్తలు వచ్చాయని అతను పేర్కొన్నాడు.ఈ సమస్యలపై విద్యార్థులు పలుచోట్ల నిరసన తెలిపారని అతను చెప్పాడు. 'వ్యవస్థ మా భవిష్యత్తుతో ఆడుకుంటోంది' ముఖర్జీ నగర్‌లోని మరో టీ స్టాల్ వద్ద, 'ది ఫెడరల్ దేశ్' అజంగఢ్‌కు చెందిన పంకజ్ కుమార్‌ను కలిసింది.28 ఏళ్ల పంకజ్, ఎస్‌ఎస్‌సి, రైల్వే పరీక్షలు, యుపిఎస్‌సి కోసం సిద్ధం కావడానికి ఐదేళ్ల క్రితం ఢిల్లీకి వచ్చాడు. కోచింగ్ ఫీజుగా లక్ష రూపాయలు చెల్లించిన తర్వాత, పంకజ్ స్వయంగా చదువుకోవడం ప్రారంభించాడు. అతని సోదరుడు ఇటీవల ఉత్తర ప్రదేశ్ పవర్ కార్పొరేషన్ లిమిటెడ్‌లో జూనియర్ ఇంజనీర్‌గా నియమితుడయ్యాడు.తద్వారా తన కుటుంబంలో ప్రభుత్వ ఉద్యోగం పొందిన మొదటి వ్యక్తి అయ్యాడు. ఎస్‌ఎస్‌సి పరీక్షలు పదేపదే వాయిదా పడుతున్నాయని స్పష్టంగా ఆందోళనతో ఉన్న పంకజ్ చెప్పాడు. కాంట్రాక్టును టీసీఎస్ నుంచి ఎడ్యుక్విటీకి మార్చినప్పటి నుంచి ఎస్ఎస్సీ పరీక్షల ప్రక్రియ దిగజారిందని ఆయన ఆరోపించారు.పరీక్షల షెడ్యూల్ మార్చిలో రావాల్సి ఉండగా, అది ఇంకా విడుదల కాలేదు. రైల్వే పరీక్షలు కూడా దీర్ఘకాలంగా ఆలస్యమవుతున్నాయి. 2019లో ప్రకటించిన ఖాళీలకు సంబంధించిన పరీక్షను 2022లో మాత్రమే నిర్వహించారు. చివరకు క్యాలెండర్ విడుదలై, పరీక్షల ప్రక్రియ ముందుకు సాగే వరకు విద్యార్థులు నిరసనలు చేపట్టాల్సి వచ్చింది.యువత ఉపాధి కోసం, తమ మరియు తమ కుటుంబాల భవిష్యత్తు కోసం ప్రతిరోజూ కష్టపడి పనిచేస్తుంటారు. కానీ ప్రభుత్వ ప్రక్రియలు ఆ భవిష్యత్తును ప్రమాదంలో పడేస్తూనే ఉన్నాయని పంకజ్ పేర్కొన్నారు.ఏడాదికి రెండుసార్లు నిర్వహించాల్సిన యూపీఎస్ఎస్సీ పీఈటీ పరీక్షను ఆయన ఉదాహరించారు. కానీ అది తరచుగా జరగడం లేదని తెలిపారు. యూపీఎస్సీ పరీక్షలో ఈడబ్ల్యూఎస్ (ఆర్థికంగా బలహీన వర్గం) కోటాలో కూడా అవకతవకలు జరుగుతున్నాయని, ఆర్థికంగా బాగా ఉన్న కొందరు అభ్యర్థులు ఈ కోటా లబ్ధి పొందేందుకు నకిలీ ఈడబ్ల్యూఎస్ సర్టిఫికెట్లను తీసుకుంటున్నారని ఆయన ఆరోపించారు. ఇలాంటి కేసులపై కఠినంగా విచారణ జరపాలని ఆయన యూపీఎస్సీని కోరారు.