రాష్ట్రంలోని ప్రభుత్వ ఆయుర్వేద వైద్య విద్యా సంస్థల్లో ఒకటైన డాక్టర్ నోరి రామశాస్త్రి ప్రభుత్వ ఆయుర్వేద వైద్య కళాశాలలో (విజయవాడ) విద్యార్థినులపై లైంగిక వేధింపుల ఆరోపణలు తీవ్ర సంచలనం సృష్టించాయి.
ఈ ఘటనపై ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర మహిళా కమిషన్ ఆకస్మికంగా స్పందించి విచారణ జరిపిన తర్వాత, వైద్యారోగ్య శాఖ తీవ్ర చర్యలు చేపట్టింది. అసిస్టెంట్ ప్రొఫెసర్, మెడికల్ ఆఫీసర్ డాక్టర్ డి. మౌళి నాయక్ (దేవదత్ మౌళీనాయక్గా కూడా పిలుస్తారు), ల్యాబ్ టెక్నీషియన్ కె.వి. సుబ్రహ్మణ్యం (సుబ్రమణ్యం)లను సస్పెండ్ చేయడంతో పాటు, కళాశాల ప్రిన్సిపాల్ డాక్టర్ కె. నిర్మలాజ్యోతి బాయి, ప్రొఫెసర్ కె. విజయకుమారి (పియస్పి విభాగం)లను విధుల నిర్వహణలో బాధ్యత రాహిత్యం కారణంగా ప్రభుత్వానికి సరెండర్ చేసినట్లు ఆయుష్ ఇన్ఛార్జ్ కమీషనర్ రోణంకి గోపాలకృష్ణ శనివారం ప్రకటించారు. ఈ చర్యలు వెలుగులోకి వచ్చినప్పటికీ, ఇవి సరిపోతాయా? ఇటువంటి పరిణామాలు మళ్లీ పునరావృతం కాకుండా ఎలా చూడాలి? ఈ సంఘటన విద్యార్థినులలో స్టాఫ్పై ఉన్న నమ్మకం లోపించినట్లు స్పష్టంగా రుజువు చేస్తోంది.
ఘటన ఎలా బయటపడింది?
ఏప్రిల్ 17న ఒక విద్యార్థిని అనామిక ఈ-మెయిల్ ద్వారా ఆంధ్రప్రదేశ్ మహిళా కమిషన్కు ఫిర్యాదు చేసింది. ఆ ఫిర్యాదులో కళాశాలలోని ఒక ప్రొఫెసర్, ల్యాబ్ టెక్నీషియన్ విద్యార్థినులపై లైంగిక వేధింపులకు పాల్పడుతున్నారని, ఫిర్యాదు చేస్తే పరీక్షలు, విద్యావకాశాలకు ఆటంకం కలిగిస్తారని ఆరోపించారు. మహిళా కమిషన్ చైర్పర్సన్ రాయపాటి శైలజ ఏప్రిల్ 22న కళాశాలను ఆకస్మికంగా సందర్శించి, విద్యార్థినులు, సిబ్బందితో విడివిడిగా మాట్లాడారు. "మెయిల్లో ఉన్న ఆరోపణలు నిజమేనని విద్యార్థినులు ధృవీకరించారు" అని శైలజ వెల్లడించారు.
కళాశాల ఇంటర్నల్ కంప్లెయింట్స్ కమిటీ (ఐసీసీ) విచారణ మాత్రం లోపభూయిష్టంగా జరిగిందని కమిషన్ గుర్తించింది. కమిటీ ఆలస్యంగా ఏర్పాటు చేయడం, బయటి సభ్యులు లేకపోవడం, ఆరోపణలను 'ఆధారం లేనివి' అని తోసిపుచ్చడం వంటి లోపాలు బయటపడ్డాయి. ప్రిన్సిపాల్ సెలవులో ఉన్న సమయంలోనూ విచారణ జరిగింది. ఈ నేపథ్యంలోనే వైద్యారోగ్య శాఖ తీవ్రంగా స్పందించి, ఆదేశాలు జారీ చేసింది.
ప్రభుత్వం తీసుకున్న చర్యలు
సస్పెన్షన్లు: డాక్టర్ డి. మౌళి నాయక్, కె.వి. సుబ్రహ్మణ్యం.
సరెండర్: ప్రిన్సిపాల్ డాక్టర్ కె. నిర్మలాజ్యోతి బాయి, ప్రొఫెసర్ కె. విజయకుమారి విధుల్లో నిర్లక్ష్యం కారణంగా ప్రభుత్వానికి సరెండర్.
కళాశాలలో అంతర్గత విచారణ కొనసాగుతోంది.
ఎన్టీఆర్ జిల్లా కలెక్టర్ డాక్టర్ జి. లక్ష్మీశకు లేఖ రాసి, స్వతంత్ర కమిటీ ద్వారా విచారణ జరపాలని కోరారు.
ఈ చర్యలు ప్రభుత్వం తీవ్రంగా స్పందిస్తున్నట్లు చెప్పవచ్చు. ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు నాయుడు నేతృత్వంలోని సర్కారు ఇలాంటి సంఘటనలపై 'జీరో టాలరెన్స్' వైఖరి చూపిస్తోందని అధికారులు చెబుతున్నారు.
సస్పెన్షన్లు, సరెండర్లు మాత్రమే సరిపోతాయా?
సస్పెన్షన్లు, సరెండర్లు తక్షణ చర్యలుగా స్వాగతించొచ్చు. అయితే ఇవి 'పూర్తి పరిష్కారం' కాదు. లైంగిక వేధింపుల నివారణ, నిర్మూలన చట్టం (పోష్ యాక్ట్-2013) ప్రకారం ఐసీసీలు సరైన రీతిలో పని చేయాలి. ఇక్కడ ఐసీసీ లోపభూయిష్టంగా పని చేసినట్లు బయటపడటం ఆందోళన కలిగిస్తోంది. స్వతంత్ర కమిటీ విచారణ పూర్తి కాకుండా, ఆరోపణలు నిజమని నిరూపణ అయితే మాత్రమే శిక్షలు (సర్వీసు నుంచి తొలగింపు, పోలీసు కేసు) విధించాలి. కేవలం సస్పెన్షన్తో సరిపెట్టడం అనేది 'తాత్కాలిక ఉపశమనం' మాత్రమే.
ఏమి సూచిస్తోంది ఈ ఘటన?
అధికార అసమానత (Power Imbalance) తీవ్రం: వైద్య కళాశాలల్లో ప్రొఫెసర్లు విద్యార్థుల కెరీర్పై పూర్తి నియంత్రణ ఉంచుతారు. పరీక్షలు, ఇంటర్నల్ మార్కులు, పోస్టింగ్స్, సూపర్విజన్. ఇలాంటి సెటప్లో వేధింపులు జరిగినా విద్యార్థినులు భయంతో మౌనం వహిస్తారు. "ఫిర్యాదు చేస్తే పరీక్షలు పాస్ కాము, ఫ్యూచర్ పాడవుతుంది" అన్న భయం ఈ ఆయుర్వేద కళాశాలలో కూడా విద్యార్థినులు వ్యక్తం చేశారు. ఇది ఏపీలోని అన్ని మెడికల్ కాలేజీల్లో సాధారణ సమస్య.
POSH చట్టం (2013) అమలులో ఘోర వైఫల్యం: అన్ని విద్యా సంస్థల్లో ఇంటర్నల్ కంప్లెయింట్స్ కమిటీ (ICC) తప్పనిసరి. కానీ ఈ ఘటనలో ఐసీసీ లోపభూయిష్టంగా పని చేసింది. ఆలస్యం, బయటి సభ్యులు లేకపోవడం, ఆరోపణలను తోసిపుచ్చడం. ఏపీలో యూనివర్శిటీలు, మెడికల్ కాలేజీల్లో ICCలు చాలా చోట్ల కేవలం 'పేపర్ పని'గా మిగిలిపోతున్నాయని అధ్యయనాలు చెబుతున్నాయి. అవగాహన కార్యక్రమాలు లోపించడం, ఫ్యాకల్టీలో లింగ సమానత్వ శిక్షణ లేకపోవడం ఇందుకు కారణం.
ఈ ఘటన ఒక్కటే కాదు
2025 జూలైలో కాకినాడ రంగరాయ వైద్య కళాశాలలో 50 మంది విద్యార్థినులు ల్యాబ్ సిబ్బంది పై లైంగిక వేధింపుల ఆరోపణలు చేశారు. సిబ్బందిని అరెస్ట్ చేశారు. ముఖ్యమంత్రి స్వయంగా సీరియస్ అయ్యారు.
కాకినాడ జీజీహెచ్లో పారా మెడికల్ విద్యార్థినులపై ఉద్యోగి వేధింపులు.
అమరావతి SRM యూనివర్శిటీలో అసిస్టెంట్ ప్రొఫెసర్ పై ఆరోపణలు.
ఇలా ఏపీ మెడికల్/ఆయుష్ కాలేజీల్లో ఇటీవలి కాలంలో ఒకటి కాకుండా అనేక సంఘటనలు బయటపడ్డాయి. ఇది వ్యవస్థలో గాయం లోతుగా ఉందని చెబుతోంది.
ఏపీ విద్యా వ్యవస్థ గురించి ఏం చెబుతోంది?
ప్రతిష్ట, నాణ్యత మధ్య అసమతుల్యత: ఏపీలో వైద్య విద్యా సంస్థలు వందల సంవత్సరాల చరిత్ర కలిగి ఉన్నా, విద్యార్థుల భద్రత, మానసిక ఆరోగ్యం విషయంలో ఆధునిక దృక్పథం లేదు.
ప్రభుత్వం స్పందన ఉంది కానీ దీర్ఘకాలిక పరిష్కారం కావాలి: ఈ ఘటనలో మహిళా కమిషన్ స్పందన, సస్పెన్షన్లు, సరెండర్లు, స్వతంత్ర విచారణ ఇంత వరకు మంచిదే. ఫిబ్రవరి 2026లో APSCHE మహిళా కమిషన్తో కలిసి 'జెండర్ జస్టిస్, సేఫ్ క్యాంపస్' మీటింగ్ నిర్వహించింది. కానీ ఇవి 'రియాక్టివ్' చర్యలుగా మిగులుతున్నాయి.
సంస్కృతి మార్పు అవసరం: వైద్య విద్యలో 'హయరార్కీ' సంస్కృతి ఇంకా బలంగా ఉంది. విద్యార్థులు 'గురువు'ను ప్రశ్నించలేని వాతావరణం. ఇది లైంగిక వేధింపులను ప్రోత్సహిస్తుంది.
పునరావృతం కాకుండా ఎలా చూడాలి?
వ్యవస్థాపరమైన మార్పులు: అన్ని వైద్య కళాశాలల్లో ఐసీసీలను తప్పనిసరిగా ఏర్పాటు చేసి, బాహ్య సభ్యులు, నిపుణులను చేర్చాలి. నెలవారీ రిపోర్టులు, ఆడిట్లు తప్పనిసరి.
విద్యార్థినుల రక్షణ: ఫిర్యాదు చేసిన విద్యార్థినులకు ఎలాంటి ప్రతీకారం జరగకుండా చట్టపరమైన భద్రత, కౌన్సెలింగ్ అందించాలి.
అవగాహన కార్యక్రమాలు: సిబ్బందికి, విద్యార్థులకు నిరంతర శిక్షణ, సెన్సిటైజేషన్ ప్రోగ్రాములు.
కఠినంగా శిక్షలు: నిరూపణ అయితే కేవలం సస్పెన్షన్ కాకుండా, ఉద్యోగం నుంచి తొలగింపు, క్రిమినల్ కేసులు ఫైల్ చేయాలి.
ఈ సంఘటన కళాశాలలో విద్యార్థినులు స్టాఫ్పై ఎంత నమ్మకం కోల్పోయారో స్పష్టంగా చూపిస్తోంది. వంద సంవత్సరాల చరిత్ర ఉన్న ఈ సంస్థ ప్రతిష్టను కాపాడుకోవాలంటే, కేవలం చర్యలు తీసుకోవడం సరిపోదు. విద్యార్థులు భయం లేకుండా చదువుకునే వాతావరణం సృష్టించాలి. ప్రభుత్వం స్వతంత్ర విచారణ ద్వారా న్యాయం అందించి, ఇలాంటి ఘటనలు మళ్లీ జరగకుండా దీర్ఘకాలిక వ్యూహాలు అమలు చేస్తేనే ఈ సంఘటన నుంచి సానుకూల పాఠాలు నేర్చుకున్నట్లవుతుంది. విద్యార్థినుల భద్రత ఏ సంస్థలోనైనా ప్రధాన ప్రాధాన్యత కావాలి.

