Monsoon: ભારત હવામાન વિજ્ઞાન વિભાગ (IMD) એ શુક્રવારે જણાવ્યું હતું કે દક્ષિણ-પશ્ચિમ ચોમાસું કેરળમાં 26 મે ના રોજ પહોંચવાની ધારણા છે, જે તેની સામાન્ય તારીખ 1 જૂન કરતા 6 દિવસ વહેલું છે. જોકે એમ પણ કહેવામાં આવ્યું છે કે ચોમાસું 22 મે સુધીમાં પણ પહોંચી શકે છે. જો આવું થશે તો 35 વર્ષમાં આ પહેલીવાર બનશે જ્યારે ચોમાસું આટલું વહેલું પહોંચે.
હવામાન વિભાગે જણાવ્યું કે આગામી 24 કલાકમાં ચોમાસું દક્ષિણી બંગાળની ખાડી, આંદામાન સમુદ્ર અને આંદામાન તથા નિકોબાર ટાપુઓના કેટલાક ભાગોમાં આગળ વધે તેવી શક્યતા છે. પશ્ચિમ કિનારાના દક્ષિણી ભાગોમાં 28 મે સુધી ભારે વરસાદની સંભાવના છે.
2025 માં ચોમાસું 24 મે ના રોજ કેરળ પહોંચ્યું હતું. હવામાન વિભાગે જણાવ્યું કે ચોમાસાનું વહેલું આવવું અસામાન્ય નથી, પરંતુ ઐતિહાસિક રીતે વહેલા આવવાથી ચોમાસું નબળું પડી જાય છે. ચોમાસાના વહેલા આવવા અને ચોમાસાના કુલ વરસાદના જથ્થા વચ્ચે કોઈ સીધો સંબંધ નથી.
હવામાન વિજ્ઞાનીએ શું જણાવ્યું?
સ્કાઈમેટ વેધરના આબોહવા અને હવામાન વિજ્ઞાન વિભાગના ઉપાધ્યક્ષ મહેશ પલાવતે જણાવ્યું કે એવા પણ ઘણા વર્ષો રહ્યા છે જ્યારે ચોમાસું વહેલું આવ્યું હોય પણ વરસાદ ઓછો થયો હોય. આ બાબત એ વાત પર નિર્ભર કરે છે કે કેટલા લો-પ્રેશર સિસ્ટમ બને છે અથવા ચોમાસું કઈ રીતે આગળ વધે છે, કારણ કે ચોમાસું મોજાંના સ્વરૂપમાં આવે છે. પરંતુ આ વર્ષે પ્રશાંત મહાસાગરમાંથી મળી રહેલા વાતાવરણીય સંકેતો અલ નિનો (El Nino) આવવાની પુષ્ટિ કરી રહ્યા છે.
અલ નિનો ઉભરવાની શક્યતા
અમેરિકન ક્લાયમેટ પ્રિડિક્શન સેન્ટરે ગુરુવારે જણાવ્યું હતું કે અલ નિનો ટૂંક સમયમાં ઉભરવાની સંભાવના છે અને વર્ષના અંત સુધીમાં તે ખૂબ જ મજબૂત સ્તર સુધી પહોંચી શકે છે. નેશનલ ઓસેનિક એન્ડ એટમોસ્ફેરિક એડમિનિસ્ટ્રેશન (NOAA) ના વૈજ્ઞાનિકોએ મે અને જુલાઈ વચ્ચે અલ નિનો ઉભરવાની 82% શક્યતા વ્યક્ત કરી છે અને આ ઘટના આગામી વર્ષ સુધી ચાલુ રહેવાની સંભાવના છે. NOAA ના ચાર્ટ મુજબ સપ્ટેમ્બર અને નવેમ્બર વચ્ચે તેના મજબૂત કે ખૂબ મજબૂત થવાની 50% થી વધુ શક્યતા છે.
ક્યાં કેટલો વરસાદ?
હવામાન વિભાગના જણાવ્યા અનુસાર દેશના મોટા ભાગમાં સામાન્ય કરતા ઓછો વરસાદ થવાની સંભાવના છે, જ્યારે ઉત્તર-પૂર્વીય, ઉત્તર-પશ્ચિમી અને દક્ષિણી દ્વીપકલ્પ ભારતના કેટલાક ભાગોમાં જ સામાન્ય કરતા વધુ વરસાદની અપેક્ષા છે. IMD દ્વારા આ મહિનાના અંત સુધીમાં બીજા તબક્કાનું પૂર્વાનુમાન જાહેર કરવામાં આવે તેવી શક્યતા છે.
IMD એ કેરળમાં ચોમાસાની શરૂઆતની તારીખનું પૂર્વાનુમાન સ્વદેશી રીતે વિકસિત આંકડાકીય મોડેલનો ઉપયોગ કરીને લગાવ્યું છે, જેનો ઉપયોગ 2005 થી કરવામાં આવી રહ્યો છે. ઉત્તર-પશ્ચિમ ભારતમાં લઘુત્તમ તાપમાન અને દક્ષિણી દ્વીપકલ્પમાં ચોમાસા પૂર્વેના ભારે વરસાદની સંભાવના દર્શાવવામાં આવી છે.