Nagamani Malligari September 2, 2026adventure tourism, Andhra Pradesh tourism, Chittoor tourism, Eco Tourism, Puligundeshwara Temple, Puligundu tourism, rock climbing, Spiritual Tourism, Trekking
సాహసం.. ప్రకృతి.. ఆధ్యాత్మికతకు చిరునామాగా పులిగుండు
79 ఎకరాల్లో సమగ్ర పర్యాటక అభివృద్ధి ప్రణాళిక..
ట్రెక్కింగ్, రాక్ క్లైంబింగ్, ఎకో పార్క్, క్యాంపింగ్కు ఏర్పాట్లు
tourism | చిత్తూరు బ్యూరో, ఆంధ్రప్రభ : ప్రకృతి అందాలు, ఆధ్యాత్మిక ప్రాధాన్యత కలిగిన పులిగుండు ప్రాంతాన్ని ప్రముఖ పర్యాటక గమ్యస్థానంగా అభివృద్ధి చేసేందుకు సమగ్ర కార్యాచరణ ప్రణాళిక సిద్ధమవుతోంది. సుమారు వెయ్యి అడుగుల ఎత్తుతో రెండు ప్రత్యేకమైన శిలా శిఖరాలతో ఉన్న పులిగుండును సాహస, పర్యావరణ, ఆధ్యాత్మిక పర్యాటక కేంద్రంగా తీర్చిదిద్దాలని ప్రభుత్వం, జిల్లా యంత్రాంగం భావిస్తోంది. ఇప్పటికే అందుబాటులో ఉన్న సహజ వనరులతో పాటు ఏపీటీడీసీ హరిత హోటల్, ప్రభుత్వం పర్యాటక అభివృద్ధి కోసం కేటాయించిన 79 ఎకరాల భూమిని సమర్థవంతంగా వినియోగించుకోనున్నారు.
పులిగుండు కొండలోని సహజ శిలా నిర్మాణాలు, ఎత్తైన శిఖరాలు, పచ్చదనం, కొండ మార్గాలు సాహస పర్యాటకానికి అనుకూలంగా ఉన్నాయి. వీటిని వినియోగించుకుని వివిధ స్థాయిలకు అనుగుణంగా ట్రెక్కింగ్ మార్గాలను అభివృద్ధి చేయనున్నారు. రాక్ క్లైంబింగ్, బౌల్డరింగ్ వంటి సాహస కార్యకలాపాలకు అవసరమైన సదుపాయాలు కల్పించనున్నారు. రెండు శిలా శిఖరాల మధ్య సాధ్యాసాధ్యాలను పరిశీలించి జిప్లైన్ లేదా తాళ్ల మార్గం ఏర్పాటు చేసే అవకాశాలను పరిశీలించనున్నారు. స్థానిక యువతకు శిక్షణ ఇచ్చి ట్రెక్కింగ్, సాహస పర్యాటక మార్గదర్శకులుగా తీర్చిదిద్దే ప్రతిపాదన ఉంది.
పులిగుండు పరిసరాల్లోని ప్రకృతి వనరులను పరిరక్షిస్తూ పర్యావరణ పర్యాటకానికి ప్రాధాన్యత ఇవ్వనున్నారు. స్థానిక జాతుల మొక్కలతో పర్యావరణ ఉద్యానవనం ఏర్పాటు చేయడంతో పాటు సీతాకోకచిలుకల ఉద్యానవనం, పక్షుల సందర్శనకు అనువైన ప్రాంతాలను అభివృద్ధి చేయనున్నారు. సహజ అందాలను వీక్షించేందుకు వీక్షణ కేంద్రాలు ఏర్పాటు చేసి పర్యాటకులకు నీడ సదుపాయాలు, బెంచీలు, విశ్రాంతి ప్రదేశాలు కల్పించనున్నారు. వర్షపు నీటి సంరక్షణ, భూగర్భజలాల పెంపు చర్యలు చేపట్టడంతో పాటు ప్లాస్టిక్ వినియోగాన్ని నియంత్రించనున్నారు.
పులిగుండు శిఖరంపై ఉన్న శ్రీ పులిగుండేశ్వర స్వామి ఆలయం ఈ ప్రాంతానికి ప్రత్యేక ఆధ్యాత్మిక ప్రాధాన్యతను కల్పిస్తోంది. ఆలయ దర్శనాన్ని ప్రకృతి, సాహస పర్యాటకంతో అనుసంధానం చేసి ఆధ్యాత్మిక-ప్రకృతి పర్యాటక గమ్యస్థానంగా అభివృద్ధి చేయనున్నారు. కొండపైకి వెళ్లే మెట్లు, మార్గాలను మరమ్మతులు చేసి బలోపేతం చేయడంతో పాటు అవసరమైన చోట్ల రక్షణ కంచెలు ఏర్పాటు చేయనున్నారు. ఆలయ పరిసరాల సుందరీకరణ, మార్గదర్శక బోర్డులు, భక్తుల విశ్రాంతి సదుపాయాలను అభివృద్ధి చేయనున్నారు.
పులిగుండు ప్రాంతంలో ఇప్పటికే ఉన్న విద్యుత్ దీపాల సదుపాయాన్ని మరింత మెరుగుపరచనున్నారు. కొన్ని ప్రాంతాల్లోని దీపాలకు మరమ్మతులు, పునరుద్ధరణ చేపట్టడంతో పాటు అవసరమైన చోట్ల అదనపు దీపాలను ఏర్పాటు చేయనున్నారు. కొండ మార్గాలు, మెట్లు, వీక్షణ కేంద్రాలు, వాహనాల నిలిపే ప్రాంతాల్లో తగిన వెలుతురు కల్పించనున్నారు. విద్యుత్ దీపాల మరమ్మతులు, పునరుద్ధరణ పనులకు సుమారు రూ.10 లక్షలతో చర్యలు చేపడుతున్నారు.
పర్యాటక అభివృద్ధి కోసం కేటాయించిన 79 ఎకరాల భూమిపై సమగ్ర ప్రణాళిక ఆధారంగా మౌలిక వసతులను అభివృద్ధి చేయనున్నారు. పర్యాటకుల కోసం వాహనాల నిలిపే ప్రదేశం, పర్యాటక స్వాగత కేంద్రం, సమాచార కేంద్రం, తాగునీరు, మరుగుదొడ్లు, వస్తువుల భద్రపరిచే గది, ప్రథమ చికిత్స కేంద్రం ఏర్పాటు చేయనున్నారు. స్థానిక ఆహారాలను ప్రోత్సహించే ఆహార కేంద్రాలు, చిన్న దుకాణాలు, చెత్త సేకరణ, వ్యర్థాల నిర్వహణ వ్యవస్థలను ఏర్పాటు చేయనున్నారు. అవసరమైన ప్రాంతాల్లో సౌర విద్యుత్ ఆధారిత దీపాలు, డిజిటల్ సమాచార సదుపాయాలను అభివృద్ధి చేయనున్నారు.
ప్రస్తుతం అందుబాటులో ఉన్న ఏపీటీడీసీ హరిత హోటల్ను ఆధునీకరించడంతో పాటు టెంట్ క్యాంపింగ్, గ్లాంపింగ్, పర్యావరణ కుటీరాలు, చెక్క కుటీరాలు ఏర్పాటు చేసే అవకాశాలను పరిశీలిస్తున్నారు. పరిసర గ్రామాల్లో ఇంటి వసతి కేంద్రాలను ప్రోత్సహించడం ద్వారా పర్యాటకులకు అదనపు వసతి సదుపాయాలు కల్పించనున్నారు. కొండ ప్రాంతం కావడంతో పర్యాటకుల భద్రతకు ప్రత్యేక ప్రాధాన్యత ఇవ్వనున్నారు. మెట్లు, రక్షణ కంచెలను బలోపేతం చేయడం, ప్రమాదకర ప్రాంతాల్లో హెచ్చరిక బోర్డులు ఏర్పాటు చేయడం, ట్రెక్కింగ్ మార్గాల్లో అవసరమైన రక్షణ పరికరాలను అందుబాటులో ఉంచనున్నారు.
శిక్షణ పొందిన మార్గదర్శకులు, రక్షణ సిబ్బందిని అందుబాటులో ఉంచడంతో పాటు సీసీ కెమెరాలు, పర్యవేక్షణ కేంద్రం ఏర్పాటు చేసే ప్రతిపాదన ఉంది. పులిగుండు పర్యాటక అభివృద్ధితో పరిసర గ్రామాల యువత, మహిళలకు ఉపాధి అవకాశాలు పెరగనున్నాయి. స్థానిక యువతకు పర్యాటకం, ట్రెక్కింగ్, సాహస కార్యకలాపాల్లో శిక్షణ ఇవ్వనున్నారు. మహిళా స్వయం సహాయక సంఘాల ద్వారా స్థానిక ఆహారం, హస్తకళల విక్రయ కేంద్రాలను ఏర్పాటు చేయడంతో పాటు ఇంటి వసతి కేంద్రాలు, క్యాంపింగ్, పర్యావరణ కుటీరాల నిర్వహణలో స్థానికులకు అవకాశాలు కల్పించనున్నారు.
మొదటి దశలో రహదారులు, మెట్లు, రక్షణ కంచెలు, విద్యుత్ దీపాలు, తాగునీరు, మరుగుదొడ్లు, వాహనాల నిలిపే ప్రదేశం, భద్రతా సదుపాయాలపై దృష్టి పెట్టనున్నారు. తదుపరి దశల్లో ట్రెక్కింగ్ మార్గాలు, రాక్ క్లైంబింగ్, బౌల్డరింగ్, పర్యావరణ ఉద్యానవనం, వీక్షణ కేంద్రాలు, క్యాంపింగ్ వంటి పర్యాటక ఆకర్షణలను అభివృద్ధి చేయనున్నారు. అనంతరం హరిత హోటల్ ఆధునీకరణ, పర్యావరణ కుటీరాలు, ఇంటి వసతి కేంద్రాలు, ఆధ్యాత్మిక పర్యాటక మార్గం, స్థానిక ఆహారం, హస్తకళల మార్కెట్, డిజిటల్ పర్యాటక ప్రచారానికి ప్రాధాన్యత ఇవ్వనున్నారు.
ప్రభుత్వం ప్రాథమిక మౌలిక వసతులు కల్పించడంతో పాటు ప్రైవేటు రంగ పెట్టుబడులు, నిర్వహణ నైపుణ్యాన్ని వినియోగించుకునేందుకు ప్రభుత్వ-ప్రైవేటు భాగస్వామ్య విధానాన్ని పరిశీలించే అవకాశం ఉంది. ప్రకృతి, సాహసం, ఆధ్యాత్మికతను అనుసంధానం చేసి పులిగుండును చిత్తూరు జిల్లాలో ప్రత్యేక పర్యాటక గమ్యస్థానంగా తీర్చిదిద్దడమే లక్ష్యంగా అభివృద్ధి చర్యలు చేపట్టనున్నారు.
